Gelibolu Yarımadası'nın geçiş dönemi adetleri üzerine bir inceleme (doğum-düğün-ölüm)

ÖZET Bu araştırma, Türk ve dünya tarihi açısından çok önemli bir geçmişe sahip olan ve Balkanlarla Anadolu arasında bir köprü durumunda bulunan Gelibolu Yarımadası' nın geçiş dönemi âdetlerini ele almaktadır. Araştırmanın önemi, yarımadadaki köylerin tümünün çalışma kapsamına alındığı, sahadan ilmî metotlarla derlenen malzemenin, tarihî ve güncel boyutları ile Türk kültürü içindeki yerinin fonksiyonalist bakış açısıyla tahlil edildiği ilk çalışma olmasıdır. Araştırma giriş, üç bölüm, sonuç, kaynakça ve eklerden oluşmaktadır. Giriş kısmı üçe ayrılmaktadır: Öncelikle bölgenin coğrafî, tarihî, beşerî ve ekonomik durumu verilmiş, daha sonra bölge üzerine yapılan çalışmalar üzerinde durulmuştur. Bölümlere geçmeden önce çalışmanın amacı, önemi, kapsamı ve yöntemi hakkında yine giriş kısmında bilgi verilmiştir. Çalışmanın bölümlerinden; birinci bölüm doğum, ikinci bölüm düğün, üçüncü bölüm ölüm âdetlerinden oluşmaktadır. Her üç bölümde de gözlem ve mülakat yoluyla sahadan derlenen malzeme verildikten sonra bunların tahlili yapılmıştır. Sonuç kısmında ise çalışmanın genel bir değerlendirmesi verilmiştir. Kaynakça kısmı ikiye ayrılmıştır. Yazılı kaynaklar kısmında, çalışmada kullanılan makaleler, tezler ve kitaplar verilmiştir. Sözlü kaynaklar kısmı ise konuyla ilgili bölgede görüşme yapılan kaynak kişilerin listesinden oluşmaktadır. Saha çalışması sırasında mülakat yaparken kullanılan sorular, bölgeden çekilen fotoğraflar, konuyla ilgili bölgede kullanılan terimleri gösteren sözlük ve yine bölgeyle ilgili haritalar, çalışmanın en sonuna eklenmiştir. Üzerinde çalışılan geçiş dönemi törenleri, bölge halkının sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel yapısını ve bu yapıdaki gelişim ve değişim sürecini gösteren önemli göstergelerdendir. Bu bağlamda, yapılan bu çalışma ile bölgenin kültürünün ve bu kültürün yaratıcısı insanın daha iyi anlaşılması amaçlanmıştır.