Gestasyonel diyabetes mellitus tanılı hasta serumlarında sestrin 2 NRF 2 /KEAP 1 yolağının araştırılması

Gestasyonel Diyabetes Mellitus (GDM)'lu hasta serumlarında gestasyonel diyabetes mellitus etyopatogenezinde rol alan oksidatif stress parametreleri olan Sestrin-2, Nükleer Faktör Eritroid 2-ilgili Faktör 2 (Nrf2), Kelch-like ECH-associated protein-1 (Keap-1), Hipoksi ile indüklenebilir faktör 1α (HIF-1α), Hücre dışı sinyalle düzenlenen protein kinaz (ERK1/2),Superoksit dismutaz (Sod), Glutatyon peroksidaz (GSH-Px) ve 4 Hidroksinonenal (4-HNE) seviyelerinin araştırılması amaçlanmaktadır.Bu çalışmamızda gestasyonel diyabetli gebeler, sağlıklı kronik hastalığı olmayan gebeler ve sağlıklı kronik hastalığı olmayan kadınlarda oksidatif stress parametrelerinin düzeylerini belirleyip karşılaştırmak ve gestasyonel diyabet etyolojisinde oksidatif stresin potansiyel ilişkisini araştırmak ve bu konuda yeterli çalışmanın olmadığı literatüre katkıda bulunmaktır. Planlanan çalışma vaka-kontrol çalışması niteliğinde olup, örneklem31.07.2022-31.02.2023 tarihleri arasında Gaziantep Üni versitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğinde 27 adet gestasyonel diyabetes mellituslu gebe (Grup I), 27 adet gestasyonel diyabeti olmayan sağlıklı gebe (Grup II) ve 27 adet gebe olmayan sağlıklı kadından (grup III) oluşan 3 grup belirlenmiştir.Hastaların yaş, gravida, parite, abortus sayıları, gebelik haftaları ile vücut kitle indekslerinden oluşan demografik parametreler kaydedildi. Gruplardan alınan kanlar santrifüj işleminden geçirildikten sonra ependorflara bölündü, biyokimya anabilim dalında bulunan-800Cderin dondurucuda saklandı vesonrasında elde edilen serumlarda Sestrin-2, Nükleer Faktör Eritroid 2-ilgili Faktör 2 (Nrf2), Kelch-like ECH-associated protein-1 (Keap-1), Hipoksi ile indüklenebilir faktör 1α (HIF-1α), Hücre dışı sinyalle düzenlenen protein kinaz (ERK1/2), Superoksit dismutaz, Glutatyon peroksidaz ve 4-Hidroksinonenal düzeyleri ELIZA yöntemiyle çalışıldı. Grup I, II ve III'teki kadınlarda Sestrin-2 değerleri sırasıyla(3,54 ± 1,34, 4,21 ± 1,56 ve 4,11 ± 1,14 ng/mL olarak bulundu (p=0,035). Nükleer Faktör Eritroid 2-ilgili Faktör 2 (Nrf2) değerleri sırasıyla (12,74 ± 3,7813,85 ± 5,3712,35 ± 3,09)ng/mL olarak bulundu (p=0,891). Kelch-like ECH-associated protein-1 (Keap-1)değerleri sırasıyla 576,43 ± 166,19627,42 ± 198,47528,65 ± 113,01ng/mL olarak bulundu (p=0,246). Hipoksi ile indüklenebilir faktör 1α (HIF-1α) değerleri sırasıyla 2,85 ± 0,73,3 ± 1,472,52 ± 0,91,ng/mL olarak bulundu (p=0,083).Hücre dışı sinyalle düzenlenen protein kinaz (ERK1/2) değerleri sırasıyla, 926,92 ± 198,32968,25 ± 239,2821,31 ± 158,42ng/mL olarak bulundu (p=0,026*).Superoksit dismutaz değerleri sırasıyla, 131,83 ± 24,87,185,79 ± 90,42138,39 ± 26,31U/L olarak bulundu (p=0,080).Glutatyon peroksidaz değerleri sırasıyla 69,48 ± 19,6679,49 ± 23,8181,72 ± 16,82U/L olarak bulundu (p=0,068). 4-Hidroksinonenal değerleri sırasıyla 22,77 ± 6,0221,13 ± 5,6217,05 ± 3,31ng/mL olarak bulundu (p=0,001*). Demografik parametrelerde kadın yaşı grup I'de anlamlı olarak grup II ve III'e göre yüksek bulundu (p=0.012). Grup I ve II arasında obstetrik parametreler açısından fark bulunmadı. Vücut kitle indeksi grup I'de anlamlı olarak grup II ve III'e göre yüksek bulundu (p=0.001). Sestrin-2 seviyeleri grup I'de, grup II ve III'e oranla anlamlı olarak düşük bulundu (p=0.028 ve 0.023). Oksidatif streste rol alan Sestrin-2 seviyelerindeki bu fark gestasyonel diabetes mellitusta oksidatif stresin rolüne işaret etmektedir.NRF2 seviyeleri de oksidatif streste rolü olmakla beraber çalışmamızda anlamlı fark saptanmadı (p=0.891). Keap-1 ile HIF-1α seviyeleri de oksidatif streste rolü olan bir parametre olmasına rağmen gruplar arasında anlamlı fark saptanmadı (p=0.246 ve 0.083). ERK1/2 seviyeleri de gebe olmayan kadınlarda daha düşük olmakla beraber gestasyonel diabet açısından grup I ve II arasında anlamlı fark bulunmadı (p=0.453). Yine oksidatif streste antioksidan dengede rol alan SOD ve GSHPx seviyeleri grup I'de grup II'ye oranla daha düşük saptanmakla beraber istatistiksel bir fark saptanmadı (p=0.08 ve 0.068). Oksidatif streste, lipit peroksidasyonundan türetilen reaktif karbonil türlerinin 4-hidroksi-2-nonenal (4-HNE) seviyelerinde grup I ve II arasında anlamlı fark saptanmazken (p=0.567), gebe olmayan kadınların bulunduğu grup III'te grup I ve II'ye oranla anlamlı derecede düşük saptandı (p=0.001 ve 0.003). Çalışmamızda oksidatif streste rolü olan Sestrin-2 seviyelerinin gestasyonel diabetes mellitusu olan kadınlarda düşük bulunması ilgi çekicidir ve bu yolaktaki rolü ile riskli kadınların belirlenmesinde kullanımı açısından daha ileri çalışmalara gerek vardır. Anahtar Kelimeler: Gebelik, Gestasyonel Diabetes Mellitus, Oksidatif stres, Sestrin-2