Göl metabolizmasının diel oksijen tekniği ile belirlenmesi: Abant Gölü örneği

Diel oksijen tekniği; göllerde, akarsularda ve lagünlerde brüt birincil üretim (GPP), net ekosistem üretimi (NEP) ve ekosistem solunumunun (R) tahmin edilmesi için son yıllarda yoğun bir şekilde kullanılmaktadır. Bu tez çalışması ile; (1) Abant Göl'ünde; GPP, NEP ve R diel oksijen tekniği ile tahmin edilmiş ve (2) GPP, NEP ve R'nin zamansal değişimi için istatistiksel model oluşturulmuştur. Göl metabolizması bileşenlerini diel oksijen tekniği ile tahmin edebilmek için çözünmüş oksijen konsantrasyonu (ÇO, mg L-1), çözünmüş oksijen doygunluk değeri (O2doygunluk, %) ve su sıcaklığı (Tw, oC) sahaya tesis edilen YSI Marka su kalite izleme sondaları ile sürekli ölçülmüştür. Metabolizma tahminlerinde kullanılan solar radyasyon (SR, W m-2) ve rüzgâr hızı (WS, m s-1) gibi meteorolojik değişkenlerin izlenmesi için T107 T marka meteoroloji istasyonu göl kenarına kurulmuştur. Ölçümlere 2012 yılında başlanmış ve 2014 yılında sona erdirilmiştir. Ölçümler Haziran-Kasım ayları arasında yapılmıştır. Göl metabolizmasını oluşturan bileşenlerin tahmini için gece ve gündüz saatlerindeki R eşit kabul edilmiştir. Yıllık ortalama göl metabolizma bileşenleri baz alındığında 2012, 2013 ve 2014 yılları için Abant Göl'ü net heterotrof (GPP/R < 1 ve NEP < 0) karakter göstermektedir. Ayrıca GPP ve R değerleri aylık bazda zamana bağlı olarak modellenmiştir. İstatistiksel modelleme çalışmalarında GPP ve R'nin aylık ortalamaları (tüm istasyonlardan elde edilen verilerin aylık ortalamaları) kullanılmış ve göl için genel bir istatistiksel model oluşturulmuştur.