Harun Güngör'ün dinler tarihi bilimindeki yeri

Harun Güngör, Şamanizm, Türklerin tarih boyunca benimsemiş oldukları dinler, geleneksel Türk dini, günümüz Türk topluluklarının çeşitli inanışları, geleneksel Türk dininin Müslüman Türklerin yaşayışlarındaki izleri gibi konular üzerinde çalışmalar yapmıştır. Hıristiyan bir Türk topluluğu olan Gagauzların tarih, kültür ve dini hayatlarını inceleyen Harun Güngör, çalışmalarıyla hem Türkiye'de hem de dünyada tanınan, eserleri pek çok dinler tarihçisine ışık tutan değerli bir bilim insanıdır. Harun Güngör'ün bazı makalelerinin konusu karşılaştırmaya dayanmakla birlikte, çalışmalarında tüm metotları bir arada ustalıkla kullanmıştır. O, bazı milletler ve dini grupların inanışları ile bazı dinleri ve inanç sistemlerini karşılaştırdığı gibi bir milletin inanışları ile bir kültürü de karşılaştırmış, kutsal metinlerdeki bazı özellikler ile bir inanç sistemini de mukayese etmiştir. Bu karşılaştırmaları yaparken tamamen objektif bir bakış açısı ile hareket etmiştir. Özellikle Gagauzların yaşamlarına ve inanışlarına bizzat şahit olarak, birlikte yaşayarak gözlemleyen Güngör bu sebeple, onların inanışlarıyla ilgili olarak yapmış olduğu karşılaştırmalarda dolaysız gözlem tekniğini kullanarak daha farklı bir bakış açısına sahip olmuştur. "Harun Güngör'ün Dinler Tarihi Bilimindeki Yeri" adlı bu tez üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Harun Güngör'ün hayatı ve eserleri incelenmiştir. İkinci bölümde Dinler Tarihinde araştırma metotları ile Harun Güngör'ün araştırmalarında kullandığı metot ve teknikler yer alır. Dinler Tarihinin araştırma metotları deskriptif (tasviri), filolojik, karşılaştırma ve fenomenolojik metotlardır. Her bir metot incelenirken, o metotla ilgili bilgi verilmiş, Harun Güngör'ün o metodu uygulaması ile ilgili açıklama yapılmış ve o metotla incelediği konular üzerinde durulmuştur. Tezin üçüncü bölümünde Harun Güngör'ün Dinler Tarihi ve Türk Din Tarihi çalışmalarına katkıları ile Türk Din Tarihi araştırmalarındaki yeri incelenmiştir. Her iki konuyla ilgili olarak yönettiği bazı doktora ve yüksek lisans tezlerinin adları verilmiştir. Anahtar Kelimeler: Dinler Tarihi, Geleneksel Türk Dini, Fenomenoloji,Filoloji, ġamanizm, Orta Asya Türk Dini.