Hemodiyaliz tedavisi alan son dönem böbrek yetmezlikli hastalarda fonksiyonel barsak hastalığı prevalansı

Çalışmamızda son dönem kronik böbrek yetmezliği olup hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda FBH ve alt gruplarının prevalansını, cinsiyete göre dağılımını, hasta ve kontrol grupları arasındaki farklılıkları, biyokimyasal parametreler, diyaliz etkinliği ve diyaliz süresi açısından FBH olan ve olmayan gruplar arasındaki olası farklılıkları araştırdık. Çalışmamıza Celal Bayar Üniversitesi Hastanesi Nefroloji Polikliniğinde takipli hemodiyaliz tedavisi alan son dönem böbrek yetmezliği tanılı 80 hasta ve Genel Dahiliye Polikliniğine başvuran ve sağlıklı gönüllü kriterlerine uyan 80 olgu alındı. Hasta ve sağlıklı gönüllülerden oluşan kontrol grubunda fonksiyonel barsak hastalığını saptamak amacıyla Roma II kriterleri kullanıldı. Hasta grubunun 46 (%57,5)?sını erkek, 34 (%42,5)?ünü kadın oluşturmaktaydı. Hasta grubunun yaş ortalaması 62,13 (±12,92) (min: 23, max: 90) idi. Kontrol grubunun 43 (%53,8)?ünü erkek, 37 (%46,3)?sini kadın oluşturmaktaydı. Grubun yaş ortalaması 60,45 (±9,85) (min: 29, max:85)?di. Hasta grubunun 22 (%27,5)?sinde, kontrol grubunun ise 10 (%12,5)?unda FBH saptandı. İki grup arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlıydı (p=0,01). IBS, hasta grubunun %7,5?inde, kontrol grubunun %2,5?inde saptandı (p=0,14). Fonksiyonel şişkinlik hastaların %3,8?inde, kontrol grubunun %8,8?inde saptandı (p=0,19). Fonksiyonel konstipasyon hasta grubunun %16,3?ünde, kontrol grubunun %1,3?ünde saptandı (p=0,001). Hasta grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı oranda daha çok fonksiyonel konstipasyon saptanmıştır. FBH istatistiksel olarak anlamlı oranda kadınlarda daha sık izlenmekte idi (p=0,004). Hasta grupta FBH görülmesi ile medeni hal, yaşadığı yer ve eğitim durumu, sigara-alkol, diyabet veya hipertansiyon varlığı arasında ilişki saptanmazken, ev hanımlarında anlamlı olarak daha sık FBH saptandı. Fosfor değeri FBH saptanan olgularda anlamlı olarak daha yüksek saptandı (p=0,03). PTH, albümin, kalsiyum, hemoglobin düzeyleri ile FBH arasında ilişki saptanmadı. FBH görülmesinde Kt/V oranının etkisi incelendiğinde; FBH saptanan grubun ortalama Kt/V değeri 1,61 ± 0,30 iken saptanmayan olgularda 1,50 ± 0,31 (p=0,18)?di. Çalışmamızda kontrol grubuna göre kronik böbrek yetmezlikli olgularda daha sık oranda fonksiyonal barsak hastalığı saptanmıştır. Kronik böbrek yetmezlikli olgularda en sık saptanan fonksiyonel barsak hastalığı fonksiyonel konstipasyon olmuştur. Fonksiyonel barsak hastalığı gelişmesinde etkili olabilecek faktörler incelendiğinde, FBH saptanan olguların anlamlı oranda daha sık kadın ve ev hanımı oldukları saptanmıştır. FBH saptananlarda fosfor düzeyi daha yüksek saptanmıştır.