Huzursuz bacaklar sendromu olan hastalarda farklı egzersiz programlarının semptom şiddeti, uyku, kognitif fonksiyonlar, yorgunluk, yaşam kalitesi, psikolojik durum ve gastrointestinal semptomlar üzerine etkilerinin incelenmesi

Çalışmamız Huzursuz Bacaklar Sendromu (HBS) olan hastalarda aerobik egzersiz ve germe egzersiz programlarının semptom şiddeti, uyku, kognitif fonksiyonlar, yorgunluk, yaşam kalitesi, psikolojik durum ve gastrointestinal semptomlar üzerine etkilerinin incelenmesi amacıyla planlandı. Çalışmaya 22–61 yaş aralığında nörolog tarafından ilgili kriterlerce tanı konulan 18 HBS hastası dahil edildi. Hastalar randomize olarak aerobik egzersiz, germe egzersizleri ve kontrol grubu olmak üzere 3 gruba ayrıldı. Tüm egzersiz programları 8 hafta boyunca, haftada 3 kez uygulandı. Aerobik egzersizler kalp atım rezervi hesaplanarak orta şiddette, yürüyüş bandı üzerinde gerçekleştirildi. Germe egzersizleri her bir egzersiz toplam 1 dk olacak şekilde vücudun farklı bölgesindeki kasları temel alan 7 farklı egzersizi içerdi. Değerlendirmeler tedavi öncesinde ve tedavi sonrasında gerçekleştirildi. Hastaların semptom şiddeti "Uluslararası Huzursuz Bacaklar Sendromu Çalışma Grubu Değerlendirme Ölçeği" ile; uyku durumu "Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi" ve aktigraf ile; uykululuk hali "Epworth Uykululuk Ölçeği" ile; kognitif fonksiyonlar "Montreal Bilişsel Değerlendirme Ölçeği" ile; yorgunluk "Yorgunluk Şiddet Ölçeği" ile; yaşam kalitesi "John Hopkins Huzursuz Bacak Sendromu Yaşam Kalite Anketi" ile; psikolojik durum "Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği" ile; gastrointestinal semptomlar "Gastrointestinal Semptom Derecelendirme Ölçeği" değerlendirildi. Hastaların iyileşme durumu tedavi sonrası global değişim skalası kullanılarak belirlendi. Aerobik egzersiz ve germe egzersizleri programları sırasıyla HBS semptomlarını azaltmada (p=0.025, p=0.034), subjektif uyku kalitesini (p=0.034, p= 0.025) ve toplam uyku kalitesini iyileştirmede (p<0.001, p=0.034), anksiyeteyi azaltmada (p=0,030, p=0,039), yaşam kalitesini iyileştirmede (p=0.009, p=0016) etkili bulundu. Aerobik egzersizler, germe egzersizlerinden farklı olarak uyku başlangıcından sonra uyanık geçen zamanı (p=0.048) ve hazımsızlığı azaltmada (p=0.010) daha etkili bulundu. Germe egzersizleri ise uyku bozukluklarını ve konstipasyonu azalttı (p=0.025, p=0.025) ve kognitif fonksiyonu (p=0,003) iyileştirdi. Her iki egzersiz yaklaşımı da HBS hastalarında son derece etkili yaklaşımlar olarak belirlendi. HBS'li hastaların tedavi programı planlanırken egzersiz seçiminde mevcut imkanlar, hastanın-klinisyenin tercihi ve iki egzersiz yaklaşımının birbirine üstün yanları göz önünde bulundurularak seçim yapılabilir.