İbn Useymîn ve Şerhu Elfiyyeti İbn Mâlik adlı eseri
2025
0 views
0 downloads
Advisor: Prof. Dr. Mehmet Cevat Ergin
Abstract (TR)
Bu çalışmada Suudi Arabistan'ın önde gelen Selefî âlimlerinden İbn Useymîn'in, İbn Mâlik'in nahiv ve sarf ilmine dair meşhur manzum eseri Elfiyye üzerine yazdığı Şerhu Elfiyyeti İbn Mâlik adlı eseri incelenmiştir. Nitel bir araştırma olan çalışmada içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Giriş ve iki bölümden oluşan çalışmada İbn Useymîn'in şerhi metodolojik olarak ele alınmış, örnek verme yöntemi, istişhâdı, müellifle ihtilaf ettiği meseleler, nahiv ve sarf konularına yaklaşımı, nahiv illetleri hakkındaki görüşleri ve başvurduğu kaynaklar detaylarıyla incelenmiştir. İbn Useymîn, şerhinde Elfiyye'nin konu sıralamasına riayet etmiş ancak bazı nahiv ve sarf konularını hiç şerh etmemiş, bazılarını ise özetle geçmiştir. Elfiyye beyitlerini numarasıyla verip ardından "eş-şerh" başlığı altında sade ve anlaşılır bir dille şerh etmiş, bazen nahiv konularının dışına çıkarak dinî ve ahlaki konuları da ele almıştır. Şerhinde en fazla Kur'ân'dan, ardından şiir ve hadislerden istişhâdda bulunan İbn Useymîn, katı nahiv kurallarına karşı çıkmış, kolaylaştırıcılığı esas alan bir yaklaşım benimsemiştir. Genelde Kûfe ekolünü tercih etmiş ancak bu ekole taassup düzeyinde bir bağlılık göstermemiştir. Nahiv illetlerini tetebbu', istikrâ veya sema'a dayandırmış ve ileri düzeydeki illetlere karşı çıkmıştır. Nahivde Sîbeveyhi dâhil hiçbir şahsı otorite olarak kabul etmeyen İbn Useymîn, kendine has bir duruş sergilemiş ve müellifle bazı konularda ihtilaf etmiştir. "kâne'nin haberinin ma'mûlunun yeri", "fiilin te'nîsi" ve "muzâfun ileyh'in sâhibu'l-hâl oluşu" konularındaki ihtilaflar bunlardan bazılarıdır. İbn Useymîn'in Selefî anlayışının bariz bir şekilde şerhine yansıdığı görülmüştür. Özellikle itikadi ayetlerin tevili konusundaki sert eleştirileri ve yeri geldiğinde İbn Teymiyye ve İbn Kayyim gibi Selefî âlimlere duyduğu muhabbeti ifade etmesi bu duruma delalet etmektedir.
Author
Muhammet Mesut Çakmak
Institution

Dicle University
Division of Arabic Language and Rhetoric
How to Cite
Muhammet Mesut Çakmak (Yüksek Lisans Tezi). İbn Useymîn ve Şerhu Elfiyyeti İbn Mâlik adlı eseri, 2025, Dicle University.
License
Tüm Hakları Saklıdır
This work is shared under the specified license terms.
More theses from Dicle University
- Karayolları köprü ve menfez tasarım debilerinin coğrafi bilgi sistemleri ile belirlenmesi(2022)
- El-Muhtasar fî Tefsîri'l-Kur'âni'l-Kerîm adlı eserin tefsir usûlü açısından incelenmesi(2024)
- İslam hukukunda engellilerin durumu(2010)
- 6 şubat 2023 kahramanmaraş merkezli depremler sonucu Dicle Üniversitesi Tıp fakültesi hastanelerine başvuran depremzedelerin adli tıbbi incelenmesi(2024)
- İngilizlerin XIX. yüzyılda Kıbrıs'taki arkeolojik keşifleri(2024)
- Okul müdürlerinin hizmetkar liderlik davranışları ile algılanan örgütsel destek arasındaki ilişki(2024)