Master'sOpen Access

İbn Useymîn ve Şerhu Elfiyyeti İbn Mâlik adlı eseri

2025
0 views
0 downloads
Advisor: Prof. Dr. Mehmet Cevat Ergin

Abstract (TR)

Bu çalışmada Suudi Arabistan'ın önde gelen Selefî âlimlerinden İbn Useymîn'in, İbn Mâlik'in nahiv ve sarf ilmine dair meşhur manzum eseri Elfiyye üzerine yazdığı Şerhu Elfiyyeti İbn Mâlik adlı eseri incelenmiştir. Nitel bir araştırma olan çalışmada içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Giriş ve iki bölümden oluşan çalışmada İbn Useymîn'in şerhi metodolojik olarak ele alınmış, örnek verme yöntemi, istişhâdı, müellifle ihtilaf ettiği meseleler, nahiv ve sarf konularına yaklaşımı, nahiv illetleri hakkındaki görüşleri ve başvurduğu kaynaklar detaylarıyla incelenmiştir. İbn Useymîn, şerhinde Elfiyye'nin konu sıralamasına riayet etmiş ancak bazı nahiv ve sarf konularını hiç şerh etmemiş, bazılarını ise özetle geçmiştir. Elfiyye beyitlerini numarasıyla verip ardından "eş-şerh" başlığı altında sade ve anlaşılır bir dille şerh etmiş, bazen nahiv konularının dışına çıkarak dinî ve ahlaki konuları da ele almıştır. Şerhinde en fazla Kur'ân'dan, ardından şiir ve hadislerden istişhâdda bulunan İbn Useymîn, katı nahiv kurallarına karşı çıkmış, kolaylaştırıcılığı esas alan bir yaklaşım benimsemiştir. Genelde Kûfe ekolünü tercih etmiş ancak bu ekole taassup düzeyinde bir bağlılık göstermemiştir. Nahiv illetlerini tetebbu', istikrâ veya sema'a dayandırmış ve ileri düzeydeki illetlere karşı çıkmıştır. Nahivde Sîbeveyhi dâhil hiçbir şahsı otorite olarak kabul etmeyen İbn Useymîn, kendine has bir duruş sergilemiş ve müellifle bazı konularda ihtilaf etmiştir. "kâne'nin haberinin ma'mûlunun yeri", "fiilin te'nîsi" ve "muzâfun ileyh'in sâhibu'l-hâl oluşu" konularındaki ihtilaflar bunlardan bazılarıdır. İbn Useymîn'in Selefî anlayışının bariz bir şekilde şerhine yansıdığı görülmüştür. Özellikle itikadi ayetlerin tevili konusundaki sert eleştirileri ve yeri geldiğinde İbn Teymiyye ve İbn Kayyim gibi Selefî âlimlere duyduğu muhabbeti ifade etmesi bu duruma delalet etmektedir.

Author

Muhammet Mesut Çakmak

How to Cite

Muhammet Mesut Çakmak (Yüksek Lisans Tezi). İbn Useymîn ve Şerhu Elfiyyeti İbn Mâlik adlı eseri, 2025, Dicle University.

License

Tüm Hakları Saklıdır

This work is shared under the specified license terms.

More theses from Dicle University