II.Meşrutiyet basınında hilafet söylemi (1908-1918)

II. Meşrutiyet dönemi (1908-1918), Osmanlı Devleti'nin son yıllarını kapsayan ve siyasî, kültürel, toplumsal alanlarda derin etkiler oluşturan bir dönemdir. Bu süreçte yaşanan siyasî ve askerî olaylar, eğitim, dil ve tarih alanındaki tartışmalar, akademik çalışmaların odak noktası olmayı sürdürmektedir. Bu dönemde yayımlanan gazete ve mecmualar, yakınçağ tarihi başta olmak üzere sosyal bilim araştırmalarının önemli kaynakları olmuştur. Sultan Abdülhamid'in uzun süren yönetiminin ardından ilan edilen Meşrutiyet'in oluşturduğu hürriyet havası gazetecilik ve yayın faaliyetlerine ilgiyi artırmıştır. Gazete ve dergiler, fikir ve ilim insanlarının siyaset, din, tarih ve eğitim gibi konularda düşüncelerini dile getirdikleri bir mecra haline gelmiştir. Bu dönemde tartışılan önemli konulardan biri de Hilafet Makamı olmuştur. Rejim değişikliğinin getirdiği yeni siyasî düzen ve savaşların yıkıcı etkileriyle hilafetin hukukî statüsü, dinî ve siyasî bağlamları dönemin yayınlarında kapsamlı bir şekilde tartışılmıştır. Bu tezde, II. Meşrutiyet'in en önemli yayın organlarından olan ve literatürde İslamcılık, Türkçülük ve Batıcılık fikir akımlarının öncü temsilcileri olarak kabul edilen Sebilürreşad, Türkyurdu ve İctihat'ın hilafet konusuna yaklaşımları incelenmiş ve Tematik analiz yöntemiyle bu dergilerde hilafet kavramının siyasî, askerî, dinî ve sosyal yansımaları araştırılmıştır.