İlçe milli eğitim şube müdürlerinin yetiştirilmesi

IV ÖZET Yüksek Lisans Tezi İlçe Milli Eğitim Şube Müdürlerinin Yetiştirilmesi Mustafa AKDAŞ Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı 2004; Sayfa: XIV + 100 Dünyada, eğitim yöneticiliğinin artık profesyonel bir meslek halini alması, ülkemizde de eğitim yöneticilerinin, eğitim yoluyla yetiştirilmesini zorunlu hale getirmiştir. Eğitim yönetiminin çok önemli bir halkasını teşkil eden şube müdürlerinin, çok belirgin ve bilimsel olmayan ölçütlere göre atanması yerine, ilk defa 1999 yılında bu konuda çıkarılan bir yönetmelik ile sınavla seçilip, hizmet içi eğitimle yetiştirilmeye başlanması önemli bir adımdır. İş başındaki şube müdürlerinin görüşlerine dayalı olarak yürütülen bu araştırma, betimsel nitelik arz eder. Araştırmanının evrenini, 1 Temmuz 2000 tarihinde yönetici seçme sınavına girerek, katıldıkları hizmet içi eğitim sonunda başarılı olanlardan, ataması yapılan şube müdürleri oluşturmaktadır. Örneklemi ise, bu grup içerisinden ilgili birimden isimleri alınan 352 şube müdüründen, anketi cevaplayan 293 şube müdürü oluşturmaktadır. Araştırmada veriler, örneklem grubunda yer alan, şube müdürlerine uygulanan anketle elde edilmiştir. Anket, araştırmacı tarafından geliştirilmiş olup, geçerlik ve güvenirlik çalışması yapılmış ve güvenirlik katsayısı Alpha 0.81 olarak hesaplanmıştır. Anketlerin uygulanması, Milli Eğitim Bakanlığı Eğitimi Araştırma ve Geliştirme Dairesi Başkanlığı (EARGED) tarafından yapılmıştır. Anketle toplanan veriler, SPSS for Windows 10.0 paket programı ile analiz edilmiştir. Verilerin analizinde, yüzde, standart sapma, frekans, f, t testi, varyans analizi yöntemleri kullanılarak aşağıdaki sonuçlar elde edilmiştir. Hizmeti içi eğitim, amaçlara uygun olarak ve kursiyerlerin aktif katılımını sağlayacak şekilde verilmekte; motivasyonu sağlamakta ve katılımcıların sorun çözme becerisini geliştirmektedir. Fiziki mekanların eğitime uygun olduğu ve öğretim görevlilerinin katılımcılarla iyi iletişim kurdukları belirlenmiştir. Hizmet içi eğitim programının iş başında geçerliliği, öğretim görevlilerince araç- gerecin kullanılması, katılımcıların materyallereV ulaşmaları, görüş ve önerilerine başvurulması, yaşanmış olaylara yer verilmesi konularında kararsız kalmışlardır. Süreyi yetersiz görerek, hizmet içi eğitimin uygulamaya dönük olmadığını belirtmişlerdir. Şube müdürleri, hiyerarşik yapıdaki statülerinin açık olmadığını, yetkilerinin yetersiz, sınırlarının açık ve net belirginleşmediğini ifade etmiş; okul müdürleri, diğer astları ve üstleri ile iletişimde sorun yaşamaktadırlar. Yetki ve sorumluluklarının dengeli olmadığını; mevzuat bilgisinin iyi bir şube müdürlüğü için yeterli görülemeyeceğini ifade etmişlerdir. Kendilerini eğitimsel liderlik gösterebilecek durumda görmüyorlar, eğim öğretim işlerine yeterince zaman ayıramıyorlar, ilçenin eğitim politikasına yenilik getirebilecek konumda olduklarını düşünmüyorlar. Şube müdürleri, karar verirken yetkilerini, yeterince kullandıklarını, üstleri tarafından verilen görevleri, sorumluluk alanında gördüklerini, görev verirken rehberlik yaparak yönetmeliklere bağlı kaldıklarını ifade etmişlerdir. Şube müdürleri, çözemedikleri sorunları üstlerine iletmekte, günlerinin çoğunu rutin işlerle geçirmektedirler. Şube müdürleri, görevleri sırasında, gerekli sosyal ortamın mevcut olduğu, görevleri sırasında baskı gruplarının etkisinde kaldıkları, karara katılma ve okul müdürleri ile öğretmenleri etkilemeleri konusunda da kararsız kalmaktadırlar. Liderlik, Vizyon Geliştirme, Halkla İlişkiler, Kriz Yönetimi, Kurum Kültürü, İletişim ve Sosyal Etkileşim Becerileri, İnsan Kaynakları Yönetimi, ve Mesleki Etik konularında ayrılan süre, kapsam, yeterli görülmüş; anlatımında seçilen yöntemler ile hazırbulunuşluk düzeyi uygun bulunmuştur. Kamu ve Eğitim yönetimi, Toplantı, Zaman ve Stres Yönetimi, kapsam, süre, yöntemler ile hazırbulunuşluk olarak yeterli bulunmuştur. Bütçe konusuna ayrılan süre, kapsam bakımından yetersiz bulunmuş; ancak, yöntem ve hazırbulunuşluk bakımından uygun bulunmuştur. Toplam Kalite Yönetimi süre, kapsam, seçilen yöntemler ile hazırbulunuşluk düzeyi olarak yeterli bulunmuştur. Yönetimin Temel Kavramları ve Yönetim Süreçleri süre, içerik seçilen yöntemler ile hazırbulunuşluk düzeyi olarak yeterli bulunmuştur. İletişim ve Sosyal Etkileşim Becerileri konusu, yöntem, kapsam ve hazırbulunuşluk bakımından uygun bulunmuş, ancak süre bakımından, şube müdürleri arasında görüş birliği oluşmamıştır. Teknoloji Kullanma ve Araştırma konusuna ayrılan süre, yöntem ve kapsam bakımından yetersiz, ancak hazırbulunuşluk düzeyi olarak yeterli bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Eğitim Yöneticiliği, Şube Müdürü, Hizmet İçi Eğitim