İnterstisyel akciğer hastalıklarında lenfosit hakim bronkoalveolar lavajın hastalık yönetimine ve tedaviye katkısı

Amaçlar: Bronkoalveolar lavaj (BAL); klinik, laboratuvar ve radyolojik yöntemlerle beraber kullanıldığı zaman interstisyel akciğer hastalıklarında tanıya yardımcı yöntemlerden biridir. BAL'da lenfosit hakimiyeti spesifik tanı koymak, ayırıcı tanı spektrumunu daraltmak ve tedaviye yanıtı öngörebilmek amacıyla kullanılmaktadır. Çalışmamızda lenfosit hakim BAL'ın hastalık yönetimine katkısını ve tedaviye yanıtını değerlendirmeyi amaçladık. Hastalar ve Yöntemler: Çalışmaya interstisyel akciğer hastalığı ön tanısı ile BAL yapılmış, BAL'da lenfosit hücre hakimiyeti saptanan hastalar (n=75) alındı. Hastaların demografik bilgileri ile laboratuvar, spirometrik, radyolojik bulguları ve BAL sonuçları analiz edildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastaların %46,7'si erkekti ve yaş ortalamaları 49,81±15,66 (18-78) idi. Hastaların çoğunluğu sarkoidoz (n=26), hipersensitivite pnömonisi (n=11) ve idiyopatik interstisyel pnömoni (n=10) tanısı aldı ancak %4'üne herhangi bir tanı konulamadı. İdiyopatik interstisyel pnömoni ve bağ dokusu hastalığı ilişkili interstsiyel akciğer hastalığı tanılı hastalarda BAL'da eozinofil oranı daha yüksekti (p=0,006). Sarkoidoz hastalarının hiçbirinde BAL'da eozinofil hakimiyeti ve mikst patern görülmedi (p=0,006, p=0,049). BAL'da eozinofil hakimiyeti, konsolidasyon paterni olan hastalarda daha fazla idi (p=0,006). Konsolidasyon ve retiküler paterni olan hastalarda BAL'da mikst patern fazla iken; nodüler paterni olan hastaların hiçbirinde BAL'da mikst patern izlenmedi (p=0,018). Hastaların %58,3'üne steroid tedavisi verildi. Steroid tedavisine yanıtla ilgili BAL sonuçlarında istatistiksel açıdan anlamlı farklılık saptanmadı. Buzlu cam ve nodüler paterni olan hastaların tedaviye yanıtı daha iyiydi (p=0,021). Tedaviye iyi yanıt veren hastalarda; ilk 6 aylık takipte FVC değerleri, 6-12 aylık takipte ise DLCO değerleri daha yüksek bulundu (p=0,031, p=0,076). Sonuçlar: BAL uygun teknikle yapıldığında ve klinik, laboratuvar ve radyolojik yöntemlerle birleştirildiğinde tanısal olabilmektedir. Sarkoidoz tanısında BAL'da sadece lenfosit hakimiyeti görülmesi tanıya yardımcı olmaktadır. BAL'da hangi hücre hakimiyeti olursa olsun tedaviye yanıtı öngörmemektedir. Tedaviye yanıtın değerlendirilmesi için ilk 6 ayda FVC, 6-12. ayda DLCO ile takip edilmesi daha uygun görünmektedir.