İşletmelerin sorumluluğu: Sosyal politika ve sosyal sorumluluk kavramları ışığında bir değerlendirme

İşletmelerin sorumluluğu hem sosyal politika bilimini, hem de işletme bilimini ilgilendirmektedir. İşletmeler işletme biliminin merkezini oluşturmakta iken, sosyal politikanın süjelerinden sadece birini oluşturmaktadır. Ancak, paydaş kavramının ortaya çıkması her iki bilim dalını konu olarak birbirine yaklaştırmaktadır.Çalışmada sosyal politika ile işletmelerin sosyal sorumluluğu kavramlarının içerikleri birbirleri ile kıyaslanacak şekilde ele alınmıştır. ?Sorumluluğun Kaynağı Olarak Sosyal Politika? başlıklı Birinci Bölümde bu kıyası sağlamak üzere sosyal, sosyal sorun, sosyal dışlanma, ahlak, sosyal politika, sosyal korunma, sosyal devlet ve sosyal dünya kavramları ele alınmıştır. Daha sonra sosyal politikanın tarihçesi, araçları ve kapsamı (paydaşlar) konuları işlenmiştir.?Sorumluluğun Kaynağı Olarak Sosyal Sorumluluk? başlıklı İkinci Bölümde sosyal sorumluluk ile ilgili temel kavramlar olarak işletme, etik, sorumluluk incelenmiştir. Sonra, sosyal sorumluluğu tarihçesi, paydaşlar, sosyal sorumluluk modelleri, türleri ve araçları değerlendirilmiştir. ?Sosyal Politikaya ve Sosyal Sorumluğa İlişkin Standartlar (Belgeler)? başlıklı Üçüncü Bölüm işletmelerin sorumluluğunun içeriğini oluşturan uluslararası bazı kuruluşların çalışmalarına ilişkindir. Bu çalışmalar Birleşmiş Milletler, Uluslararası Çalışma Örgütü, Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü, Avrupa Konseyi, Dünya Ticaret Örgütü ve Avrupa Birliği ile bazı uluslararası sivil toplum kuruluşları tarafından kabul edilen belgelerdir.Çalışmanın Dördüncü Bölümünde ?Sosyal Sorumluluğa İlişkin Olarak Türk Sosyal Hukuk Düzeni'nin Sunduğu Olanaklar? başlığı altında stratejik ve hayırsever sosyal sorumluluğa ilişkin kanuni düzenlemeler açıklanmıştır. Mevzuatımızda kişi olarak ele alındığında özürlüler, genç ve kadın işçiler ile araştırmacılar için getirilmiş, onları koruyan ve çalışmalarını teşvik eden hükümler vardır. Bu hükümlerden yararlanmak işverene menfaat sağlamaktadır. Ayrıca, Kalkınma Ajansları ve İşkur'un bazı faaliyetleri işverenlere stratejik sosyal sorumluluk üstlenmek için olanak sağlamaktadır.Hayırsever sorumluluğun konusu oluşturan yoksulların, korunmaya muhtaç çocukların, gençlerin, kadınların, yaşlıların, özürlülerin ve diğer fertlerin korunması devletin yükümlülüğü altındadır. Sosyal devlete ait bu yükümlülük özel sektör tarafından paylaşılmaktadır. Bu paylaşma işletmelerin sosyal yardım ve hizmet sunan resmi kurumlarla ilişki kurarak, kendi vakıfları, sivil toplum kuruluşları vasıtasıyla veya doğrudan doğruya gerçekleştirilmektedir.Tezde sosyal politika ve işletmelerin sosyal sorumluluğu kavramları açıklığa kavuşturulup, içeriğini oluşturan uluslararası ve ulusal mevzuat açıklandıktan sonra, son (beşinci) bölümde iki şirketi konu alan nitel bir araştırma yapılmıştır. Bu araştırmada her iki şirketin sosyal sorumluluk anlayışı ve uygulamaları incelenmiştir.