"İsrailoğulları olmasaydı et kokmazdı, Havva olmasaydı kadın kocasına ihanet etmezdi" rivayetinin hadis tekniği açısından tahlili

Hz. Peygamber (s.a.s.)'in hadislerinde geçmiş milletlerin kıssaları hakkındaki haberlerin önemli bir yer tuttuğu malumdur. Hz. Peygamber (s.a.s.) çeşitli vesilelerle ashabını geçmiş milletlerin yapmış oldukları hatalardan sakınmaları konusunda uyarmış, kimi zaman da bu milletlerin bazı davranışlarını ilk örnek olmalarından dolayı ashabına telkinlerde bulunmuştur. İlk örnek olma kabilinden kabul edilen haberlerden biri de Hz. Peygamber'den nakledilen "İsrailoğulları olmasaydı et kokmazdı, Havva olmasaydı kadın kocasına ihanet etmezdi" rivayetidir. Rivayet, başta Sahihayn olmak üzere birçok mu'teber hadis kaynağında yer almıştır. İlgili rivayetin vukûa geldiği yer ve zaman hakkında ise bir bilgi bulunmamaktadır. Çalışmanın esas bölümünde ilgili rivayetin sened ve metin tenkidi yapılmıştır. Rivayetin on üç tariki tespit edilmiştir. Tariklerin tamamı merfû rivayetler olup, bu tariklerin onunun senedi sahîh, ikisinin ise zayıftır. Ayrıca bu rivayetin tüm tarikleri sahabe Ebû Hureyre tarafından rivayet edilmiştir. Mütehassıs hadis âlimlerinin konuyla alakalı yaptığı değerlendirmeler dikkate alındığında; sened ve metin açısından sahih oldukları görülmüştür. Bu çalışma esnasında klasik hadis eserleri dışında çağdaş çalışmalardan da yararlanılmıştır. Çalışmanın son kısmında ise ilgili rivayetin Kur'an'a, Kutsal Kitaplardan Tevrat ve İncil'e, tarihe ve bilimsel verilere arzı gerçekleştirilmiştir. Sonuç olarak ilgili rivayetin sened açısından sahîh olduğu kanaatine ulaşılmıştır. Hadis, hadisçilerin taksimi esas alındığında haber-i vahid, onun kısımları içerisinde de ferd-i mutlaktır. Anahtar Kelimeler: İsrailoğulları, Havva, Âdem, İhanet, Hadis, Tahriç