İstanbul'da birinci basamak sağlık teşkillerinde çalışan sağlık personelinin motivasyonu ve motivasyonuna etki eden faktörlerin değerlendirilmesi

Birinci basamak sağlık hizmetlerinin çeşitli ülkelerde uygulandığı gibi ülkemizde de yaygın bir biçimde uygulandığı görülmektedir. Birinci basamak sağlık hizmetleri koruyucu, tedavi edici, rehabilitasyon ve sağlık gelişimi üzerine odaklanmıştır. Türkiye'de de sağlık hizmetlerinin birinci basamakta sunulmasının amacı vatandaşların tedavi öncesi koruyucu nitelikte olan sağlık hizmetleri uygulaması şeklinde karşımıza çıkar. Aşılama, verem taraması, gebelik taraması vb. unsurları ortaya koyabilmektedir. Çalışmanın amacı birinci basamak sağlık teşkillerinde çalışan doktor, hemşire, sağlık memuru ve yardımcı personelinin motivasyonunu etkileyen faktörleri tespit etmektir. İstanbul ili Beşiktaş ve Maltepe ilçesinde bulunan Birinci Basamak Sağlık Teşkillerinde çalışan 180 sağlık çalışanı üzerinde (44 doktor, 51 hemşire, 55 sağlık memuru, 30 yardımcı personel) 20 sorudan oluşan bir anket çalışması yapılmıştır. Çalışmada varılan neticeler değerlendirilirken istatistiksel analizler için SPSS (Statistical Package for Social Sciences) IBM 20,0 programı tercih edildi. Araştırma verileri değerlendirilirken nitelendirici istatistiksel metotların (Ortalama, standart sapma, frekans, yüzde) dışında niceliksel verilerin kıyaslanmasında One-Way ANOVA ve Independent Samples t-test kullanıldı. Anket çalışmasının değerlendirilmesinde sağlık çalışanları demografik özelliklerine göre ayrı ayrı incelenmiştir. Bu incelemede maksat hangi demografik özelliklere sahip sağlık çalışanlarının diğerlerine göre farklı motivasyon seviyesinde olduğunu saptamak ve nedenini değerlendirmektir. Yapılan inceleme ve değerlendirme sonucunda sağlık çalışanlarının demografik özelliklerinden ikamet durumu, yaş grubu ve medeni durumu farklı olanlar arasında motivasyon seviyelerinin değişebileceği gözlemlenmiştir. Birinci basamak sağlık hizmetlerinde çalışanların bire bir hastalarla etkileşim içerisinde olmasından dolayı çalışanların motivasyonlarının önemli bir yere sahip olduğu görülmektedir. Bu yönüyle çalışanların motivasyonunun yüksek seviyede olması hizmet niteliğini artırırken, düşük seviyede olması hizmet niteliğini azaltabilmektedir.