Karaciğer transplantasyonu hastalarının operasyon öncesi ve sonrasında, inflamatuar ve anti-inflamatuar gen ifadelerinin incelenmesi

Amaç: Karaciğer nakli sonrasında inflamasyon, rejeksiyon, rejenerasyon ve immünsüpresyon tedavisi gibi durumların takibinde yararlı olabilecek biyobelirteçler hala aranmaktadır. Projemizin amacı, transplantasyon öncesi ve sonrası immün sistemin verdiği tepkinin daha iyi anlaşılması ve aday biyobelirteçlerin değerinin ortaya konmasıdır. Materyal ve Metot: Karaciğer nakli hastalarının operasyondan önce, operasyondan 1 ve 6 ay sonra periferik kan örneklerinde bazı sitokin genlerinin ve çeşitli enfeksiyon hastalıklarında biyobelirteç olabileceği düşünülen genlerin ifade edilme düzeyleri araştırılmış, serumlarından biyokimyasal analizler yapılmıştır. Bulgular: Karaciğer naklinden 1 ay sonra gerçekleştirilen ölçümlerde ALT, PLT ve CRP seviyelerinin yükseldiği; AFP, Bilirubin D ve Bilirubin T seviyelerinin azaldığı tespit edilmiştir. Operasyondan 6 ay sonra gerçekleştirilen ölçümlerde PLT seviyesinin yükseldiği; AST, AFP Bilirubin D ve Bilirubin T seviyelerinin azaldığı tespit edilmiştir. Operasyondan 1 ay sonraki ölçümlerin 6 ay sonraki ölçümlerle karşılaştırılmasında ALT, PLT, CRP ve Bilirubin D seviyelerinin 6. ayda azaldığı tespit edilmiştir. Operasyondan 1 ay sonra gerçekleştirilen ölçümlerde IL-2 ve IFN-γ gen ifade düzeylerinin azaldığı tespit edilmiştir. Operasyondan 6 ay sonra gerçekleştirilen ölçümlerde TNF-α gen ifadelerinde artış gözlenmiştir. Operasyondan 1 ay sonra ve 6 ay sonra gerçekleştirilen ölçümlerin karşılaştırılasında ise IL-2, HLA-G5 ve IFN-γ gen ifadelerinin 6. ayda yükseldiği tespit edilmiştir. Operasyondan sonraki 2 yıllık süreçte rejeksiyon gözlenen hastaların 1. aydaki TNF-α gen ifadelerinin rejeksiyon geçirmeyen hastalara oranla azaldığı tespit edilmiştir. IL-2 ve IFN-γ genlerinin tüm zaman dilimlerindeki ifade değişiklikleri pozitif korelasyon göstermektedir. Sonuç: Karaciğer nakli sonrasında geleneksel biyokimyasal parametrelerin yanı sıra ilk 6 aylık dönemde ifade edilme seviyeleri değişen IL-2, IFN-γ, TNF-α ve HLA-G5 gen ifadelerinin ölçümü hastaların takip edilmesinde faydalı olabilir.