Kişilik özellikleri ve takım sargınlığı etkileşiminin sporcu doyumuna olan etkisinin incelenmesi

Bu çalışmada sportif başarı ve performans açısından önemli olduğu düşünülen kişilik özellikleri, grup sargınlığı ve sporcu doyumu değişkenleri ile çalışılmıştır. Yapılan araştırmada kişilik özellikleri ile grup sargınlığı etkileşiminin sporcu doyum düzeyine olan etkisinin açıklanması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda yapılan araştırmada araştırmacı tarafından oluşturulan demografik bilgi formu ile takımdan ve kulüpten elde edilen doyumu tespit etmek amacıyla iki soru kullanılmıştır. Yine kullanılan ölçekler arasında; beş temel kişilik özelliğini ölçmek için Gosling ve arkadaşları (2003) tarafından geliştirilen, geçerlilik ve güvenilirlik çalışmaları Atak (2013) tarafından yapılan, 10- Maddelik Kişilik Özellikleri Ölçeğinden yararlanılmıştır. Söz konusu ölçek dışa dönüklük, deneyime açıklık, yumuşak başlılık, sorumluluk ve duygusal dengelilik olmak üzere 5 alt boyuttan oluşmaktadır ve alt boyutların iç tutarlılık katsayıları sırası ile .86, .83, .81, .84 ve .83' tür. Takım sargınlığını ölçmek için Carron ve arkadaşları (1985, 1987) tarafından geliştirilen, Öcel ve Aydın (2006) tarafından Türkçe' ye uyarlanan, grubun görev çekiciliği, grubun sosyal çekiciliği, grubun görevde bütünleşmesi ve grubun sosyal bütünleşmesi olmak üzere 4 alt boyuttan oluşan Takım Sargınlığı Ölçeği kullanılmıştır. Ölçek alt boyutlarınun iç tutarlılık katsayıları sırası ile .73, .69, .76 ve .73' tür. Çalışmaya Bolu ve Düzce İllerinde amatör futbol takımlarında oynayan 143 erkek sporcu gönüllü olarak katılmıştır. Yüz yüze görüşme tekniği ile veriler toplanmıştır. Araştırmada oransız küme örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda takım sargınlığı alt boyutlarından grubun sosyal bütünleşmesi ile kişilik özellikleri alt boyutlarından sorumluluk ve yumuşak başlılık alt boyutları; grubun sosyal çekiciliği ile dışa dönüklük, sorumluluk, duygusal dengelilik ve yumuşak başlılık; grubun görev çekiciliği ile sorumluluk ve yumuşak başlılık grubun görevde bütünleşmesi ile dışa dönüklük, sorumluluk ve duygusal dengelilik arasında düşük düzeyde pozitif yönde ilişkiler tespit edilmiştir. Ayrıca sporcu doyumu ile takım sargınlığının tüm alt boyutları arasında ve kişilik özellikleri alt boyutlarından dışa dönüklük ve yumuşak başlılık arasında düşük düzeyde pozitif yönde ilişki olduğu ortaya konulmuştur. Kişilik özellikleri ve takım sargınlığı etkileşiminin sporcu doyumunun %23' ünü açıkladığı sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Kişilik özellikleri, takım sargınlığı, sporcu doyumu