Konu tabanlı sosyal topluluklar için etkili kullanıcı ağırlıklandırılmış duygu analizi yöntemi

Günümüzde sosyal mikroblog servisleri insanların düşüncelerini diğer insanlara aktarmak için kullandığı popüler bir anlatım biçimi haline gelmektedir. İnsanlar bu platformları farklı konu başlıklarında içerik üretmek ve paylaşmak için gerçek zamanlı olarak kullanmaktadırlar. Sosyal mikroblog alanlarının yaygınlaşmasıyla birlikte, sayısız yazılı metin dijital formda araştırmacıların erişimine sunulmaktadır. Bu dönüşüm ile, farklı sosyolojik alanlarda daha derin ve detaylı duygu analizi araştırmaları gerçekleştirilmektedir. Böylece politika, ekonomi, siyaset ve finans gibi birçok farklı sosyolojik alan bu araştırma sonuçlarından beslenmektedir. Mikroblog servisleri üzerine gerçekleştirilen önceki duygu analizi araştırmaları, genellikle servisler üzerinden bireyler tarafından gerçekleştirilen paylaşımlarına ait olan metinleri bilgi kaynağı olarak kullanmaktadırlar. Bu araştırmalar sosyal mikroblog servislerindeki topluluk bireylerini tanımlamak için kullanılan bilgileri çok dikkate almamaktadır. Bunun yanı sıra günümüze kadar gerçekleştirilen sosyal ağ analizi araştırmalarında ve duygu analizi çalışmalarında, bir topluluktaki insanlara duyulan güvenin o topluluğun bir konu hakkındaki duygu seviyesinin belirlenmesinde önemli bir yer tuttuğu belirtilmektedir. Literatürdeki sosyoloji alanında yapılan çalışmalar incelendiğinde, bir topluluktaki güven duyulan kullanıcının aslında etkili kullanıcı olduğu görülmektedir. Dolayısıyla, bu tez kapsamında önceki gerçekleştirilen duygu analizi çalışmalarının başarımını arttırmak için etkili kişilere ait olan tanımlayıcı bilgileri de dikkate alan yeni bir duygu analizi yaklaşımı önerilmektedir. Ayrıca bu çalışmada topluluk içerisindeki etkili kişilerin konu tabanlı bir mikroblog topluluğunun duygu polaritesi üzerindeki etkisine konsantre olunmaktadır. Tez kapsamında gerçekleştirilen çalışmada ilk olarak literatürdeki sosyoloji alanında gerçekleştirilen etkili kullanıcı çalışmaları detaylı bir biçimde ele alındı. Sonra bu literatür taramasından ortaya çıkan bilgi birikimi yardımıyla mikroblog servislerindeki etkili kullanıcıların sahip olması gereken özellikler ve hangi tür paylaşımların mikroblog servislerinde daha etkili olduğu tanımlandı. Bir sonraki adımda bu özellikler göz önünden bulundurularak literatürde tanımlanan etkili kullanıcı yöntemleri değerlendirilip eksiklikleri belirlendi. Etkili kullanıcı yöntemlerinin değerlendirilmesinden sonra önerilecek yeni yöntemde kullanılmak üzere literatürde başarımı yüksek çalışmalarda çokça kullanılan PageRank yaklaşımı seçildi. Daha sonra bu yöntem belirlenen etkili kullanıcı özellikleri göz önünde bulundurularak genişletildi ve eksiklikleri giderildi. Tez çalışmasının ikinci aşamasında mikroblog servisleri üzerinde gerçekleştirilen duygu analizi çalışmaları incelendi. Bu inceleme sonucunda konu tabanlı sosyal ağlarda topluluk üyelerinin paylaşımlarının kalitesini ölçmek için bireylere ait özelliklerin tam anlamıyla göz önünde bulundurulmadığı görüldü. Bu problemi çözmek için bu tez kapsamında önerilen PageRank tabanlı yöntem ile bireylerin etkileme seviyesi belirlendi ve paylaşımları bu değere göre ağırlıklandırıldı. Böylece önceki gerçekleştirilen yalnızca metin içeriğini dikkate alan duygu analizi çalışmaları genişletildi. Sonuç olarak bu tez çalışması kapsamında konu tabanlı topluluklardaki etkili kullanıcıları duygu analizi yöntemlerine tam anlamıyla dâhil eden yeni bir duygu analizi çalışması tanımlandı. Çalışmanın deneysel kısmı finans alanı üzerinde gerçekleştirildi. Gerekli verinin toplanması için Twitter mikroblog servisi seçildi. Seçilen mikroblog servisinden alan doğrultusunda iki sosyal topluluk ve bu topluluklara ait veri kümeleri oluşturuldu. Kümelere ait veriler normal dağılım gösterdiği için deney kısmında Pearson korelasyon katsayısı metodu kullanarak finansal sosyal topluluğun duygu polaritesi ile BIST100 olarak adlandırılan, Türkiye merkezli en iyi 100 kamuya açık şirketi içeren ve bu şirketlerin borsadaki bileşik değerini bildiren Türkiye'nin borsa endeksi ile arasındaki ilişkiyi analiz eden kapsamlı bir deneysel çalışma yapıldı. Deneysel kısmın çıktıları incelendiğinde bu tez çalışması kapsamında önerilen duygu analizi yönteminin konu tabanlı mikroblog topluluğunun duygu polaritesini bulmada literatürdeki diğer yaklaşımlara göre daha etkili olduğu kanıtlandı.