Korunması gerekli kültür varlıklarında restorasyon sonrası çağdaş alt yapı kurulumu kaynaklı müdahalelerin incelenmesi ve yapı değeri derecelendirilmesi

Bu araştırmada; korunması gerekli kültür varlıklarında, restorasyon sonrası müdahalelerde çağdaş altyapı sistemlerinin kurulumu kaynaklı uygulama ve koruma sorunları gözlenmiştir. Mimarların, elektrik ve mekanik tesisat projelerinin hazırlanmasında koordinasyon sağlamaması, şantiye aşamasında ise elektro-mekanik uygulamalar konusunda yeterli tecrübede olmaması ve genelde elektro-mekanik işleri mimari işler disiplini dışında görmeleri, elektrik ve makine mühendisleri arasında restorasyon konusunda uzmanlaşmanın yaygın olmaması gibi sebepler neticesinde proje ya da uygulamada hatalı elektrik ve mekanik uygulamalar tespit edilmiştir. Araştırmada, çağdaş altyapı sistemi uygulamaları, elektrik ve makine mühendisliği normlarına uygun olsa dahi temel restorasyon ilkelerine göre değerlendirilmiştir. Çalışma başlıca altı ana bölümden oluşmuştur. İlk bölümde; konuya giriş yapılmış, çalışmanın amacı ile korunması gerekli kültür varlıkları kavramı incelenmiş ve koruma kavramının tarihçesi, koruma ile ilgili ulusal ve uluslararası yasal yaklaşımlar anlatılmıştır. Korunması gerekli kültür varlıklarının sınıflandırılması ve kültür varlıklarındaki değerler ile müdahale ölçeği, müdahale yaklaşımı ve müdahale ilkeleri anlatılmıştır. Yapılarda ve korunması gerekli kültür varlıklarında kullanılan çağdaş mekanik ve elektrik sistemleri ve korunması gerekli kültür varlıklarında derecelendirme yöntemi ile gruplandırılması kavramı anlatılmıştır. İkinci bölümde; tezin hazırlanmasında yararlanılan kaynaklar belirtilmiştir. Üçüncü bölümde; Diyarbakır'da incelenecek sivil, dini ve askeri yapı grupları tanıtılmış ve çalışmada izlenen metot belirtilmiştir. Dördüncü bölümde; Diyarbakır'ın çeşitli bölgelerindeki, anıt gruplarına ait çağdaş altyapı sistemleri kurulumu amaçlı müdahaleler incelenerek yapıların anıtsal değeri ve kullanım değeri derecelendirilmesi yapılmıştır. Beşinci bölümde; incelenmiş anıt gruplarındaki müdahalelerde görülen uygulamalar hakkında, oluşturulan sonuçlar çerçevesinde projecilere ve uygulamacılara çözüm önerileri sunulmuştur.