Kronik böbrek hastalığı ile ilişkili anemide lncrna(lincrna-EPS) ekspresyon düzeyinin değerlendirilmesi

Amaç: Bu çalışmada kronik böbrek hastalığı (KBH) ile ilişkili renal anemisi mevcut olan hastalarda uzun kodlanmayan RNA ailesinden biri olan lincRNA eritroid prosurvivalı'nın (lincRNA-EPS) ekspresyon düzeyleri bakılmasını ve sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırmayı hedefledik. Ayrıca lincRNA-EPS'nin ekspresyon düzeylerinin anemi parametreleri (hemoglobin, MCV, ferritin, vitamin B12, folik asit gibi) ve eritropoetin (EPO) dozları ile ilişkili olup olmadığınının araştırılmasını amaçladık. Gereç ve yöntem: Çalışmamıza hasta sayısı 40, kontrol grubu sayısı ise 19 olmak üzere toplamda 59 kişi dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri kaydedildi. Laboratuvar analizleri için kan örnekleri alındı. Alınan kan örneklerinden tam kan sayımı ve biyokimyasal parametreler çalışıldı. LncRNA ekspresyon seviyelerinin analizleri RT-qPCR ile çalışıldı. Evre 3-5 KBH tanısı alan hastalar ve sağlıklı grup şeklinde gruplandırıldı. Veriler SPSS paket programı kullanılarak analiz edildi. Bulgular: LincRNA-EPS ekspresyonu medyan ve kartil değerleri sırasıyla, sağlıklı kontrol grubunda medyan değer: 0,000041; 1. Kartil (Q1): 0,000017, 2. Kartil (Q2): 0,000041, 3. Kartil (Q3): 0,00038, hasta grubunda ise medyan değer: 0,5255; 1. Kartil (Q1): 0,0072, 2. Kartil (Q2): 0,5255, 3. Kartil (Q3): 0,00038 olarak saptandı. Bu veriler değerlendirildiğinde, KBH'ı olan grupta lincRNA-EPS ekspresyon değerleri daha yüksek saptandı (p <0,001). Ayrıca hastaların EPO düzeyleri ile lincRNA-EPS ekspresyon düzeyleri arasında negatif korelasyon bulundu (r=-0,654, p=0,011). Sonuç: Çalışmamız lincRNA-EPS ekspresyon düzeylerinin KBH hastalarında değerlendirildiği literatürdeki ilk çalışmadır. Renal anemisi olan KBH hastalarında, artan lincRNA-EPS ekspresyon düzeyi ve EPO kullanımı ile lincRNA-EPS ekspresyon düzeyinin ters korelasyonu göz önüne alındığında; eritropoezi kolaylaştırmak amacı ile lincRNA-EPS ekspresyon düzeyinin artarak proapoptotik bir gen olan Pycard'ı baskılaması, olası bir mekanizma gibi durmaktadır. Anahtar kelimeler: Kronik böbrek hastalığı, renal anemi, eritropoetin, uzun kodlanmayan RNA