Madde ve değişim ünitesi için oyunlaştırma kullanımının öğrencilerin akademik başarı ve motivasyonlarına etkisi

Bu çalışmada ortaokul fen bilimleri dersinde madde ve değişim ünitesinin öğretiminde, oyunlaştırma kullanımının öğrencilerin akademik başarısı ve motivasyonu üzerindeki etkisini incelemek ve öğrencilerin oyunlaştırma kullanıma yönelik görüşlerini ortaya koymak amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemi, COVID-19 pandemi sürecinde gerçekleştirilen uzaktan eğitim şartlarına uygun olacak şekilde amaçlı örnekleme yöntemine uygun olarak belirlenmiştir. Bu doğrultuda araştırmanın örneklemi; 2020-2021 eğitim-öğretim yılında İzmir ili Buca ilçesindeki özel bir ortaokulda öğrenim gören, beşinci sınıf düzeyindeki 18'i kız ve 18'i erkek olmak üzere toplam 36 öğrenciden oluşmaktadır. Çalışmada karma araştırma yöntemlerinden açımlayıcı sıralı desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel bölümünde oyunlaştırma kullanımın akademik başarı ve motivasyon üzerindeki etkisinin büyüklüğünü ölçmek için ön deneysel desenlerden tek gruplu ön test- son test modeli kullanılmıştır. Bu bölümde nicel verileri elde etmek için "Madde ve Değişim Ünitesi Yarı Yapılandırılmış Görüşme Protokolü" ve "Fen Öğrenimine Yönelik Motivasyon Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmanın nitel bölümünde, nicel bölümde elde edilen verilerin derinlemesine incelenmesi için "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Protokolü" kullanılmıştır. Elde edilen nicel verilerin analizleri SPSS 23.0 paket programında gerçekleştirilmiş ve yapılan normallik dağılımı analizleri doğrultusunda gerekli analizler kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen nitel veriler ise betimsel analizi ile analiz edilmiştir. Analizler sonucunda elde edilen nitel verilerin nicel verileri açıklamak için yeterli olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Nicel analizler sonucunda, akademik başarı ve motivasyona yönelik ön test ve son test sonuçları arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. Öğrencilerle yapılan görüşmelerden elde edilen bulgulara göre, madde ve değişim ünitesinin öğretiminde kullanılan oyunlaştırma uygulamasının öğrencilerin kendilerini başarılı hissetmelerine katkı sağladığı görülmüştür. Aynı zamanda uygulama sürecinde kullanılan etkinliklerin ve oyunlaştırma unsurlarının öğrencilerin motivasyonlarını olumlu yönde etkiledikleri görülmüştür. Öğrencilerin Classcraft'ı kullanılarak deneyimledikleri oyunlaştırma sürecinde; eğlendikleri, keyif aldıkları, sıkılmadıkları ve gerek diğer ünitelerde gerekse diğer derslerde tekrar kullanmak istedikleri sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmadan elde edilen bir başka sonuçta ise; avatar, puan, seviye gibi birçok oyunlaştırma unsurunun öğrencilerin motivasyonlarını olumlu etkileyerek derse katılımı artırdığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuçlara ek olarak öğrenciler, oyunlaştırma sürecinde herhangi bir uyum problemi yaşamadıkları, oyunlaştırmanın oyunlarla benzer özelliklerinin olduğunu buna karşılık oyunlardan farklı olarak derslerde kullanılabilen bir yöntem olduğuna dair ifadelerde bulunmuşlardır. Gerçekleştirilen bu çalışmanın sonuçlarının başta fen eğitimi olmak üzere diğer alanlarda da yapılacak olan yeni araştırmalara yol göstereceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Oyunlaştırma, Classcraft, Akademik başarı, Motivasyon, Madde ve değişim.