Manevi içerikli grup rehberliğinin özel gereksinimli çocuk sahibi annelerin dini başa çıkma, psikolojik iyi oluş ve kaygı düzeylerine etkisinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, özel gereksinimli çocuk sahibi annelere yönelik uygulanan manevi içerikli grup rehberliği programının dini başa çıkma, psikolojik iyi oluş ve durumluk-sürekli kaygı düzeyleri üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırma, açıklayıcı sıralı karma desene göre tasarlanmıştır; bu kapsamda önce nicel veriler sonra da nitel veriler çözümlenmektedir. Araştırmada 66 özel gereksinimli çocuk sahibi anneye ulaşılmış, gerçekleştirilen taramalar neticesinde dâhil etme kriterlerine göre 24 anne deney ve kontrol gruplarına atanmıştır. Katılımcılara Sosyo-Demografik Bilgi Formu, Dini Başa Çıkma Ölçeği, Psikolojik İyi Oluş Ölçeği ve Durumluk-Sürekli Kaygı Ölçeği uygulanmıştır. Kontrol grubu katılımcılarıyla herhangi bir işlem gerçekleştirilmezken; deney grubu katılımcılarıyla 10 oturumdan oluşan manevi içerikli grup rehberliği programı gerçekleştirilmiştir. Oturumların bitiminden 1 ve 3 ay sonra programın etkisini ölçmek amacıyla ölçekler, izleme çalışmaları kapsamında her iki gruba tekrar uygulanmıştır. Nicel verilerin analizinde parametrik olmayan Mann-Whitney U testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi kullanılmıştır. Nitel veriler ise program tamamlandıktan sonra deney grubu üyeleriyle yapılan 45 dakikalık bireysel görüşmeler neticesinde elde edilmiş ve betimsel analizle çözümlenmiştir. Araştırmanın nicel bulgularına göre deney grubu katılımcılarının olumlu dini başa çıkma düzeylerinde anlamlı düzeyde artma olmuş ve bu artma izleme ölçümlerinde de kalıcılığını korumuştur. Olumsuz dini başa çıkma düzeylerinde uygulama sonrasında anlamlı düzeyde farklılık meydana gelmiş ve azalma şeklindeki bu farklılık izleme ölçümlerinde de kalıcılığını devam ettirmiştir. Psikolojik iyi oluş düzeylerinde de anlamlı düzeyde artma olduğu görülmüş ve bu artış izleme ölçümlerinde de devamlılık sağlamıştır. Sürekli ve durumluk kaygı puanlarında uygulama öncesi ile sonrası ve izleme I arasında anlamlı düzeyde azalma olmuş; ancak bu anlamlılık izleme II ölçümünde devamlılık göstermemiştir. Araştırmanın nitel bulgularına göre deney grubu katılımcıları hem süreç içerisinde hem de bireysel görüşmelerde manevi içerikli grup rehberliği programına ilişkin memnuniyet duyduklarını tekraren dile getirmişlerdir. Katılımcılar kendilerini daha iyi ifade etmeye başladıklarını, kişiler arası ilişkilerde iyileşme yaşadıklarını, endişelerini daha iyi yönetebildiklerini, yeni deneyimler için adım attıklarını, diğer grup üyeleri tarafından kabul gördüklerini ve önemsendiklerini, manevi çatışmalarını çözümleyebilme fırsatı elde ettiklerini ifade etmişlerdir. Uygulanan programda manevi unsurların olmasıyla daha iyi anlaşıldıklarını ve bütüncül bir perspektifle kendilerine destek olunmaya çalışıldığını söylemişlerdir.