Mehmet Sabri Yetkin ve Kasîde-i Nûniyye Şerhi

Ele alınan bu çalışmada Amasya âlimlerinden Mehmet Sabri Yetkin (ö. 1963) ve Kasȋde-i Nȗniyye Şerhi adlı eseri tanıtılmıştır. Eserin tahkiki yapılıp günümüz Türkçesine aktarılmıştır. Bir nüshasına ulaşılan eser Milli Kütüphanede kayıtlı olan 8063/3 numaralı defter içinde yer almaktadır. Çalışmanın birinci bölümünde Mehmet Sabri Yetkin'in hayatı ve eserleri hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde ise Kasȋde-i Nȗniyye ve yazarı Ebȗ'l-Feth el-Büstȋ (ö. 400/1010) hakkında bilgiler verildikten sonra Yetkin'in Kasȋde-i Nȗniyye Şerhi'nin tanıtımına geçilmiştir. Ardından şerhin tahkik edilmiş ve transkripte edilmiş şekli verilmiştir. Çalışmada Mehmet Sabri Yetkin'in Kasȋde-i Nȗniyye Şerhi incelenerek şerh yöntemi ana hatlarıyla ortaya konulmuştur. Amasya'nın yıllar önce misafir ettiği Mecdȋzâde ailesine mensup olan Mehmet Sabri Yetkin, âlim, edȋp ve fâzıl bir şahsiyettir. Millȋ Mücadele döneminde hayati bir rol üstlenen Amasya Müftüsü Abdurrahman Kâmil Yetkin'in (ö.1941) oğlu ve halefi olan Mehmet Sabri Yetkin nitelikli bir eğitimden geçmiş ve dönemin meşhur ulemasından farklı ilim dallarında icâzet almıştır. Muallimlik, kütüphane memurluğu ve çeşitli görevlerde bulunan Mehmet Sabri Yetkin, babasının vefâtının ardından Amasya Müftülüğüne seçilmiş ve 1942-1962 yılları arasında bu görevi ifa etmiştir. Müftülük görevini icra ederken rahatsızlanıp görevinden izin almış ve 1963 yılında Amasya'da vefât etmiştir. Amasya Müftüsü iken irşat ve tebliğ görevinin yanı sıra ilmi faaliyetlerine de devam eden Mehmet Sabri Yetkin, telif, tercüme, tefsir ve şerh olmak üzere edebiyat, fıkıh, tasavvuf, ahlak ve tefsir gibi farklı alanlarda pek çok eser kaleme almıştır. Mehmet Sabri Yetkin'in üzerinde kalem oynattığı bir eser de Ebȗ'l-Feth el-Büstȋ'nin Kasȋde-i Nûniyye'sidir. Ünlü hadis âlimi İbn Hibbân'ın (ö. 354/965) gözde öğrencilerinden olan Büstȋ'nin pek çok şiiri olmasına rağmen geriye sadece bir divanı ve Kasȋde-i Nȗniyye'si kalmıştır. Unvânu'l-Hikem ve Kasȋdetü'l-Büstȋ olarak da bilinen Kasȋde-i Nȗniyye'de ihsan, hoşgörü, kibarlık, zarafet ve affetmek gibi erdemlerden bahsedilmekle birlikte Allah yoluna tâbi olmak, dinin emir ve yasaklarına uymak, zalimden uzak durmak, akla sarılıp nefsin arzularına uymamak ve eğitime ve öğrenmeye önem vermek gibi prensipler üzerinde durulmuştur. Kasȋde üzerine pek çok âlim tarafından tercüme veya şerh yazılmıştır. Mehmet Sabri Yetkin'in yazmış olduğu şerh de bunlardan biridir. Mehmet Sabri Yetkin bu eseri hicri 1375 yılında Amasya Müftülüğü görevini icra ederken öğrencilerine sarf ve nahiv konularını öğretmek, Arapça'dan Türkçe'ye tercüme usulünü göstermek, hafızalarını tezyin etmek ve diğer din kardeşlerinin de bu kasȋdeden faydalanmaları amacıyla yazmıştır. Kur'ân ve hadisler başta olmak üzere farklı alanlarda birçok alimin eserlerine başvurmuş ve pek çok şiir ve meselleri eserin içine serpiştirmiştir. Anahtar Kelimeler: Arap Dili ve Belâgatı, Mehmet Sabri Yetkin, Şerh, Kasȋde-i Nȗniyye, Ebȗ'l-Feth el-Büstȋ