Meme kanserinde lenf nodu metastazı ve prediktif faktörlerin etkisinin yaşa göre değerlendirilmesi

Giriş: Meme kanserinin tedavisi ve prognozunu belirlemede en önemli faktörlerden olan lenf nodu metastazında tümör boyutu, histolojik derece (grade) hormon reseptör durumu ve her 2/neu ekspresyonu, ki-67 proliferasyon indeksi, lenfovasküler invazyon gibi prediktif faktörlerin etkileri bundan önce yapılan birçok çalışmalarda değerlendirilmiştir. Meme kanserinin yaş arttıkça daha az agresif davranış gösterdiği kabul gören bir bilgi olsa da, bazı yayınlarda geç yaşta ortaya çıkan meme kanserlerinde tümörlerin erken yaşlardaki gibi agresif seyir gösterebileceği söylenmektedir. Ayrıca yapılan bazı çalışmalarda yaş arttıkça lenf nodu metastaz oranlarının azaldığı, bazılarında ise belli bir yaşa kadar azaldığı daha sonra arttığı gösterilmiştir. Bunun sebebi ise tümör kronolojik yaşındaki farklılıklar, yaşlı hastalarda yetersiz tarama programlarının olması gibi farklı şekillerde yorumlanmıştır. Prediktif faktörlerin bu değişimde rolü tam olarak bilinmemektedir. Amaç: Amacımız yaş ile lenf nodu metastazı arasındaki ilişkiyi değerlendirmek, metastazda etkili olduğu düşünülen faktörlerin farklı yaş gruplarında tümör biyolojik davranışındaki rolünü araştırmaktır. Yöntem: Çalışmamızda mart 2019 ve şubat 2022 tarihleri arasında Ankara Şehir Hastanesi Genel Cerrahi Kliniğinde meme kanseri tanısı alan, neoadjuvan tedavi almayan, cerrahi sınırda tümör devamlılığı olmayan ve reeksizyon yapılmayan, bakılacak verilerin tam olduğu 150 Meme koruyucu cerrahi+sentinel lenf nodu biyopisi, 71 Meme koruyucu cerrahi +Aksiller lenf nodu diseksiyonu, 30 Basit mastektomi+ sentinel lenf nodu biyopisi ve 111 modifiye radikal mastektomi yapılmış toplam 362 hasta seçildi. Ve Hasta yaşı, Lenf nodu metastazı, Tümör boyutu, Notingham histolojik derece, Moleküler Altgruplar, HER2 pozitifliği ve overekspresyonu ve 67 proliferasyon indeksine göre gruplara ayrıldı.Ardından bakılan kriterlerin alt gruplarında tüm yaşlarda ve yaş gruplarına göre metastaz oranları karşılaştırıldı. Sonuç: Baktığımız faktörlerden tümör boyutu, ki-67 indeksi ve histolojik derecenin metastaz üzerindeki en etkili olduğu yaşlar geç yaşlar olduğu ve erken yaşlarda bu faktörlerin prediktif anlamlılığının kısıtlandığını gördük. Lenfovasküler İnvazyonla Lenf nodu metastazı arasında yaştan bağımsız her yaş grubunda kuvvetli ilişki bulundu. Ayrıca hormon reseptör statüsünün tüm hastalarda ve yaş gruplarında LNM üzerindeki etkisi anlamlı değildi. Ve tüm hastalara göre lenf nodu metastazı oranlarında yaşa bağlı değişiklikler istatistiksel anlamlı değildi. Baktığımız faktörlerin tümör boyutları dahil büyük kısmının metastaz üzerindeki en etkili olduğu yaşlar ileri yaşlar olması ve erken yaşlarda bu faktörlerin prediktif değerlerininin kısıtlanması nedeniyle ileri yaşlarda bu faktörleri esas alarak verilen tedavi protokollerinden daha çok faydalanacağı, tarama programlarının geç yaştaki hastalarda da düzenli uygulanması ve farkındalığın arttırılması bu yaşlarda görülen meme kanserlerinde erken tanının mortaliteyi daha çok azaltacağını düşünmekteyiz. Anahtar kelimeler: meme kanseri, yaş, prediktif fatktörler, lenf nodu metastazı,tümör boyutu,HER2,lenfovasküler invazyon, ki-67 proliferasyon indeksi, histolojik derece, hormon reseptörü