Metastatik kolon karsinomu tanısı almış olan hastalarda kişisel, klinik ve patolojik özelliklerin karşılaştırılması ve uzun sağkalımla ilişkili olup olmadığının değerlendirilmesi

Amaç: Kolorektal kanserler gastrointestinal sistemin en sık rastlanan kanserleridir. Erkeklerde prostat ve akciğer, kadınlarda meme ve akciğer kanserinden sonra üçüncü sıklıkta görülmektedir. Ülkemizde kolon kanseri tüm kanserler içinde en sık saptanan üçüncü kanser türüdür. Kolon kanserlerinde prognozu belirleyen, hastalık evresi dışında birçok biyolojik, moleküler, genetik ve doku kaynaklı faktörler mevcuttur. Bunlardan vasküler invazyon, tutulmuş bölgesel lenf nodu sayısı ve preoperatif CEA seviyesi öne çıkan faktörlerdir. Bu çalışmamızda metastatik kolon kanserinin uzun sağkalımla ilişkili olabilecek kişisel, klinik, tümöral, metastatik ve tedavi özelliklerini araştırmayı amaçladık. Materyal ve Metod: Bu çalışmaya 2010 yılı ile 2016 yılları arasında Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji polikliniğine müracaat eden veya Onkoloji servisinde yatan metastatik kolon karsinomu tanısı almış 103 hasta dahil edildi. Çalışmaya alınan hastaların yaş, cinsiyet, aile öyküsü, yaşadığı yer, sigara kullanımı, aspirin kullanımı, komorbidite, performans durumu, tümöral evre, tümör lokalizasyonu, primere cerrahi yapılıp yapılmadığı, hangi kemoterapiyi ve hedefe yönelik tedaviyi aldığı, metastaz bölgeleri, K-RAS durumu, CEA değeri, biyokimyasal parametreleri (albumin, LDH, ALP, platelet) tespit edildi ve tüm hastaların genel sağkalım süreleri değerlendirildi. Daha sonra anlamlı çıkan faktörlere çok değişkenli analiz (cox regresyon analizi) uygulandı. Bulgular: Metastatik kolorektal kanserde univaryant analize göre primere cerrahi uygunlanılması, hedefe yönelik tedavi alımı, kombine kemoterapi alımı, 65 yaş altı olma durumu, CEA, LDH ve ALP düzeyinin normal sınırlarda ve artmamış olması, platelet sayısının normale göre artmamış olması sağkalımı uzatan anlamlı faktörler olarak bulundu. Buna ek olarak multivaryant analiz sonucuna göre primere cerrahi yapılan, tanı anındaki trombosit düzeyinin normal veya düşük olduğu hasta gruplarında diğer faktörlerden etkilenmeksizin sağkalımın daha uzun olduğu görüldü. Bu durum literatürdeki çalışmalarla uyumlu olarak değerlendirildi. İncelediğimiz diğer parametrelerden cinsiyet, aile yapısı, yaşanılan yer, ailede kanser öyküsü, ailede doktor veya hemşire varlığı, sigara kullanımı, aspirin kullanımı, tümör bölgesi, histolojik grade, hastanın tanı anındaki performans statusu, beden kitle indeksi ateş, gece terlemesi ve kilo kaybının varlığı, metastaz bölgesi, beyaz küre, nötrofil ve bazofil sayısı, kolesterol düzeyleri sağkalım açısından analiz edilmiş olup istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Sonuç: Metastatik kolorektal kanser tanılı hastalarda; primer tümöre yönelik cerrahi tedavi almış ve tanı anında platelet seviyesi düşük veya normal olan hastaların diğer faktörlerden etkilenmeksizin daha iyi prognoza sahip olduğu görüldü. Sonuç olarak metastatik kolorektal kanserde prognostik faktörler önem taşımaktadır ve bu konuda yapılacak daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.