Mevcut bir konutun enerji etkin geliştirilmesine yönelik bir çalışma:TOKİ Afyon Tarımköy örneği

Günümüzde enerji tüketiminin artması ve doğal enerji kaynaklarının etkin kullanılmaması, içinde bulunduğumuz çevreyi olumsuz etkilemekte ve ekolojik dengeye zarar vermektedir. Dünya üzerinde enerji tüketimlerinin kıyaslanmasında önemli bir yüzdeye sahip olan bina sınıflarının başında en yoğun olarak kullanılan konutlar gelmektedir. Konutların yaşam süreleri boyunca, ekolojik dengeye en az seviyede etki edecek, sürdürülebilir enerji kaynaklarından en fazla seviyede yararlanacak şekilde inşa edilmesi veya iyileştirilmesi gerekmektedir. Bu nedenle, gelecek nesillerin doğal çevreye olan ihtiyaçlarını şimdiden karşılayan, enerji kaynaklarını verimli kullanan yapılar inşa ederken mimari detaylar önem kazanmaktadır. Bu çalışmada enerji tüketimi fazla olan yapı sınıfı olarak mevcut bir konut ele alınmış ve enerji etkin geliştirme alternatifleri önerilerek enerji tüketiminin azaltılması ve dolayısıyla binanın enerji etkin geliştirilmesi hedeflenmiştir. Bu hedef doğrultusunda TOKİ (Toplu Konut İdaresi) tarafından Afyon Sinanpaşa ilçesi Serban mevkiinde inşası tamamlanan Tarımköy konut projelerinden bir örnek ele alınarak, farklı yapı bileşeni alternatifleri ve pasif güneş sistemlerinin entegrasyonu ile enerji tüketimi incelenmiştir. Birinci bölümde, çalışmanın giriş kısmı bulunmaktadır. Enerjinin dünya ve Türkiye'de kullanım alanları ve oranlarından, çalışmanın amaç ve kapsamlarından bahsedilmiştir. İkinci bölümde, mevcut konutların enerji etkinliği ve enerji etkin geliştirmeye yönelik tasarım parametreleri açıklanmıştır. Üçüncü bölümde, enerji etkin geliştirme uygulamalarının yapıldığı mevcut bina örneklerinden, Dünya'nın farklı iklim bölgeleri ve farklı şehirlerindeki uygulamalar incelenmiştir. Dördüncü bölümde, tez çalışması kapsamında ele alınan TOKİ Afyon Tarımköy projesinin enerji etkin geliştirilmesine yönelik uygulama çalışması yapılmıştır. Design Builder adlı enerji simülasyon programında modelleme ve simülasyon yapılarak mevcut vaziyet planı yerleşimi içerisinden bir konut birimi referans bina olarak belirlenmiştir. Belirlenen binanın yıllık toplam ısıtma, soğutma ve toplam yük değerlerinin azaltılmasına yönelik alternatif önerileri detaylı olarak açıklanmıştır. Design Builder programında, enerji etkin tasarım alternatiflerinin enerji yükleri hesaplanarak genel değerlendirme yapılmıştır. Değerlendirme sonucu belirli kriterlerle önerilen alternatiflerin kombinasyonu yapılarak referans binaya entegre edilmiştir. Sonuçlar, referans bina ve referans binanın yalıtımsız olma durumu ile kıyaslanmıştır. Ayrıca çalışma boyunca yapılan tüm hesaplamalarda referans bina tekil olarak ele alınmıştır. Dördüncü bölümün son aşamasında, en iyi kombinasyon grubu yapı adası kurgusu içerisinde çevre binaların etkisi ile ayrıca irdelenmiştir. Beşinci bölümde, çalışma kapsamında yapılan simülasyonlar ve elde edilen sonuçlara ilişkin genel değerlendirme yapılmıştır. Mevcut konutların enerji etkin geliştirilmesinin enerji tüketimine olan etkisinden bahsedilerek, mevcut veya tasarım aşamasında olan binalar için enerji etkin tasarım kriterlerinin önemi açıklanmıştır. Sonuç olarak, bu çalışmada mevcut bir binanın enerji etkin geliştirilmesine yönelik iyileştirme alternatiflerinin entegrasyonu ile enerji yüklerinde ortaya çıkan farklılıklar irdelenerek, yapıların enerji etkin yenilenmesinin enerji tüketimi bakımından önemi tartışılmıştır.