Mikroplastik kirliliğinin Lactuca sativa L.‟da(marul) bitki gelişimi ve kadmiyum (CD) birikimi üzerine etkisinin belirlenmesi

Plastikler, doğada ayrıĢmaları güç olduğu ve çok uzun zaman gerektirdiği için önemli kirleticiler arasında yer almaktadırlar. AyrıĢma, aĢınma ve parçalanma gibi olaylar sonucunda plastikler daha küçük parçalara ayrılarak mikroplastik kirliliğine neden olurlar. Bu çalıĢmada, tarımda örtü materyali olarak kullanılan polietilenden üretilmiĢ malç kullanılarak elde edilen mikroplastiklerin, marulda (Lactuca sativa L.) bitki geliĢimi ve kadmiyum (Cd) birikimi üzerine etkileri belirlenmeye çalıĢılmıĢtır. ÇalıĢma; kontrol grubu, farklı konsantrasyonlarda (%1,5 ve %2,5) mikroplastik (MP) ilave edilen 2 deney grubu ve farklı konsantrasyonlarda MP ilave edilmiĢ ortama Cd eklenerek oluĢturulan 2 deney grubu olmak üzere beĢ deney seti ile yürütülmüĢtür. Marul fidelerinde toprak üstütaze ağırlık (TA) ve toprak üstü kuru ağırlık (KA), toprak altı TA ve KA, toprak üstü uzunluk ve kök uzunluğu, toprak üstü su içeriği (TÜSĠ) ve toprak altı su içeriği (TASĠ) ve Cd konsantrasyonları ölçülmüĢ ve istatistiksel olarak değerlendirilmiĢtir. AraĢtırma sonucunda toprak üstü KA, toprak altı TA, toprak üstü uzunluk, TÜSĠ ve TASĠ değerlerinde deney setleri arasında önemli varyasyonlar olduğu belirlenmiĢtir. MP ilavesi bazı parametrelerde artıĢa neden olurken bazılarında azalmaya neden olmuĢtur. Mikroplastik bulunan ortama Cd ilavesi ise bitkinin mikroplastik maruziyetine karĢı oluĢturduğu cevabı pek çok parametrede değiĢtirmiĢtir. Toprağa ilave edilen mikroplastik miktarı arttıkça marul fidelerinin yapraklarındaki Cd konsantrasyonunun da arttığı belirlenmiĢtir. Sonuçlar bu iki kirleticinin birlikte var olduğu ortamlarda bitki geliĢimi üzerinde farklı etkiler ortaya çıkabileceğini ve daha fazla Cd birikimine sebep olarak Cd toksisitesinin etkilerini artıracağını göstermektedir. Bu bulguların gerek bitki geliĢimi ve verimi gerekse sağlıklı gıda temini, ekosistemlerin devamlılığı ve çevre sağlığı açısından faydalı olacağı düĢünülmektedir.