Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde çalışan hekimlerin sigara kullanımı ile tükenmişlik durumları arasındaki ilişkinin incelenmesi

Amaç: Bu çalışmada, Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde çalışan hekimlerin sigara kullanımı ile tükenmişlik durumları arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırmamız kesitsel bir çalışma olup, Haziran-Ağustos 2021 ayları arasında Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde çalışan 203 tane hekime katılımcılara sosyodemografik bilgilerin yer aldığı ve sigara kullanım durumları ile kişilerin işyeri, çevre ve kişisel ilişkilerinin sorulduğu bir anket formu doldurtulması yöntemiyle veriler toplanmıştır. Tükenmişlik ve sigara bırakmaya dönük literatür taranarak hazırlanan bir sosyodemografik form, Maslach Tükenmişlik Envanteri ve Fagerström Nikotin Bağımlılık Testi kullanılmıştır. Elde edilen veriler uygun istatistiksel yöntemlerle değerlendirilmiş ve tüm analizlerde istatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya toplam 203 hekim katılmıştır. Araştırmaya katılanların yaşları ortalama yaş 33,8±8,2 yıl olup katılımcıların %53,7'si erkek ve %46,3'ü kadın olarak saptanmıştır. Katılımcıların %60,6'sı evli, %55,2'si uzmanlık öğrencisi, %71,4'ü dahili tıp bilimlerinde çalışan hekim, %44,8'i son 4 yılda hiçbir bilimsel yayın yapmamış, %71,9'unun nöbet ertesi izni yok, %46,3'ünün aylık geliri 5000-1000 TL arasında, %68,5'i sigara içmiyor ve içenlerin %73,4'ü sigara bırakmayı isteyen, %59,6'sının Maslach Tükenmişlik Envanteri Duygusal Tükenmişlik alt puanı yüksek olarak bulunmuştur. Katılımcıların Maslach Tükenmişlik Envanteri alt başlıklarından aldığı puanlar karşılaştırıldığında; cinsiyet, medeni durum, kronik hastalık anamnezi, çalışma süresi, ünvan, aylık nöbet sayısı, haftasonu nöbeti sayısı, nöbet ertesi izin, aylık ortalama çalışma süresi ve son 4 yılda yapılan yayın sayısı açısından en az 1 alt başlıkta anlamlı fark saptanmıştır (p<0,05). Çalışmaya katılan bireylerin sigara kullanım durumları karşılaştırıldığında sadece cinsiyet açısından anlamlı fark saptanmıştır (p<0,05). Sigara içimi ile tükenmişlik ilişkisi açısından ise arada istatiksel olarak anlamlı ilişki saptanmamışsa da sigara içenlerin her 3 alt başlıkta da yüksek puanlar aldığı görülmüştür. Sonuç: Hekimlerin tükenmişlik durumlarının çalışma şartları ile ilişkisi olduğu çalışmamızda gösterilmiştir. Buna rağmen araştırmamızda elde ettiğimiz verilere göre tükenmişlik durumu ile sigara arasında bir korelasyon görülmemiştir. Yine de hekimlerin tükenmişlik durumunu azaltacak önlemlerin alınması ve buna dönük çalışmalar yapılması son derece önemlidir. Ayrıca sigara kullanımının hekimlerde ve tüm toplumda azaltılmasına yönelik bilgilendirme ve özendirme politikaları uygulanmalıdır. Anahtar Kelimeler: Tükenmişlik, sigara, hekim, çalışma koşulları, Muğla