Mutfak kültürünün şehir markalaşması oluşturmadaki etkisi: Afyonkarahisar üzerine bir araştırma

İnsanoğlunun yaradılışından bu yana daima temel ihtiyacı olan beslenme alışkanlığı günümüzde sadece karın doyurmak amacıyla yapılan bir eylem olmaktan çıkmış, kültürün önemli bir parçası ve yansıması haline gelmiştir. İnsanların beslenme alışkanlıkları yaşadıkları toplumu etkileyen diğer etmenlerle birleşerek o toplumun mutfak kültürünü oluşturan bir olgu olarak görülmektedir. Mutfak kültürünün ve beslenme alışkanlıklarının bilime ve sanata dönüşmesi ile gastronomi kavramı ortaya çıkmıştır. Gastronomi, yiyecek-içeceklerin tarihsel özelliklerinden başlayarak uygulama alanlarına kadar birçok özelliği kapsayan bir bilimdir. Gastronomi kavramı günümüzde son derece önem kazanmaya başlamış ve bir pazarlama unsuru halini almıştır. Şehirler ve ülkeler gastronomik unsurlarını pazarlayarak tanınırlıklarını arttırmayı ve daha çok ziyaretçi çekmeyi amaçlamaktadırlar. Bu doğrultuda şehirler mutfak kültürleriyle markalaşarak "gastronomi şehri" olmak için çalışmalar yürütmektedirler. Türkiye'nin UNESCO tarafından tescillenen üçüncü gastronomi şehri olan Afyonkarahisar'a yönelik yürütülen bu çalışmanın amacı, mutfak kültürünün şehir markalaşmasına olan etkisini analiz etmektir. Çalışmanın araştırma bölümü için Afyonkarahisar Belediyesi Gastronomi Birimi'nin temsil yeteneğine sahip üyeleri ile önceden belirlenmiş olan sorular (yarı yapılandırılmış görüşme) kullanılarak, yüz yüze görüşme yapılmış ve bu temsil yeteneğine sahip kişilerin fikirleri alınmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda, bir şehrin markalaşmasında o şehrin mutfak kültürünün ve gastronomik ürünlerinin son derece önemli rol oynadığı belirlenmiştir. Anahtar kelimeler: Gastronomi, mutfak kültürü, şehir markalaşması, Afyonkarahisar, UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı