Müzikal-kültürel kimlik oluşumunda okul müzik eğitiminde kullanılan halk türkülerinin rolü: Türkiye, Bulgaristan, Macaristan örneği

Bu çalışmada, müzikal-kültürel kimlik oluşumunda, okul müzik eğitimindekullanılan halk türkülerinin rolü nedir, problem cümlesine bağlı olarak, Türkiye,Bulgaristan ve Macaristan örnekleri ile çalışılmıştır. Araştırma birbirleri ile bağlantılıüç ana bölümden oluşmuştur.İlk bölümde, bilimsel kaynaklar ışığında, üç ülke halklarını oluşturan Proto-kavimlerarasında neredeyse 3000 yıllık bir geçmişe dayalı etnik, tarihsel ve sosyo-kültürelbağlar, en yoğun etkileşimde bulundukları bilinen iki tarihsel kesitte : Orta Asya veOsmanlı İmparatorluğu boyutunda irdelenmiştir.İkinci bölümde, müzikal-kültürel kimlik olgusu irdelenerek, bireyin müzikal-kültürelkimlik oluşumunda, kültürel çevre, aile ve okul müzik eğitiminin önemi üstündedurulmuştur. Yapıları gereği, en kompakt kültürel bilgi yüklü geleneksel müziko-kültürel ürünlerden, halk türkülerinin-bireyin müzikal-kültürel kimliğinin oluşumusürecinde üstlendikleri rol ve taşıdıkları öneme açıklık getirilmeye çalışılmıştır.Üçüncü bölümde ise Türkiye, Bulgaristan ve Macaristan Eğitim Bakanlıklarıncaonaylanan ve 2003-2004 Eğitim-Öğretim yılında, İlköğretim Programlarındaokutulan Müzik dersi kitapları içerisinde yer alan tüm şarkılar arasında, halktürkülerinin oranları, her ülke ve her sınıf için ayrı ayrı tespit edilmiştir. Ulaşılansonuçlar ülkeler arası karşılaştırılmıştır. Karşılaştırmalar sonucu, Türkiye ileBulgaristan ve Türkiye ile Macaristan oranları arasında anlamlı bir fark bulunduğu,Bulgaristan ile Macaristan arasında ise anlamlı bir fark bulunmadığı, %99 güvenletespit edilmiştir.Araştırmalar ve karşılaştırmalar sonucu ulaşılan bulgular ışığında, müzikal-kültürelkimlik olgusunu meydana getiren kültürel katmanlar ve müzikal-kültürel yumaklarmodelleri önerilmiş, kavram tanımlanmaya çalışılmıştır. Bireyin müzikal-kültürelkimliğinin oluşumunda, spesifik yapıları gereği, başta halk türkülerinin, sonra da hertürden geleneksel müziko-kültürel ürünlerin önemli rol üstlendikleri vurgulanmıştır.Üç ülke Proto-kavimleri arasında önemli etnik, tarihsel ve sosyo-kültürel bağlarınbulunduğu, bu bağların uzantılarının günümüze dek yaşamın pek çok alanında belliuygulamalarla görülebildiği, ancak bunun yanı sıra : müzik eğitimi politikalarında,geleneksel kültürlerine yer verme bağlamında, aralarında belirgin farklılıklargözlendiği tespit edilmiştir.Kültürel aidiyet duygusunun ve ona bağlı olarak müzikal-kültürel kimlik olgusunun,doğumdan-ölüme uzanan yaşam süreci içerisinde, üyesi bulunulan kültürel çevretarafından kendine özgü dinamiklere göre oluşturulduğu ve bireysel-toplumsaliletişim ve etkileşimler sonucu aynı kültürü yeniden şekillendirdiği sonucunaulaşılmıştır.Müzikal-kültürel kimliğin temel katmanını oluşturan, geleneksel müzikal-kültüreldeğerlerin, genç nesillere, okul müzik eğitimi aracılığı ile doğru ve yeterli biçimdeaktarılmasının, kültürel kimlik bunalımı, müzikal yozlaşma ve yabancılaşma gibisosyal dalgalanmaların önüne geçebileceği sonucuna ulaşılmıştır.Anahtar Kelimeler : Müzik Eğitimi; Müzik Kültürü; Müzikal-Kültürel Kimlik;Halk Türküleri; Karşılaştırmalı Eğitim; Bulgaristan; Macaristan.