Namazı terk etmenin hükmü ile ilgili hadislerin değerlendirilmesi

İslâm, ibâdetler içinde namaza büyük bir önem atfetmiştir. Bunu gerek Kur'an-ı Kerim'de gerekse hadîslerde açık bir şekilde görebilmekteyiz. Hadîs kaynaklarında namazın önemi, fazileti ve namaz kılanlara vaat edilen mükâfatlardan bahsedilmekte, bunun yanında bilhassa bazı rivayetlerde saraheten veya zımnen namazı terk edenlerin kâfir veya müşrik olacakları bilgisi de yer almaktadır. Hadîs alanında namazla alakalı birçok akademik çalışma yapılmakla birlikte, namazın terk edilmesi ile ilgili hadîsler hakkında bir çalışma yapılmadığı fark edilmiştir. Bunun üzerine birçok hadîs kaynağında yer alan, ayrıca namazın terk edilmesinin kişiyi dinden çıkaracağını savunan kimselerin de eserlerinde sıklıkla zikrettikleri dört hadîs, senet ve metin açısından değerlendirilmesi yapılmak üzere tezimizin konusu olarak belirlenmiştir. Çalışmamız bir giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında çalışmanın konusu, sınırları, önemi, amacı ve metodu hakkında bilgi verildikten sonra namaz ibâdetinin İslam öncesi cahiliye dönemindeki durumu ile Kur'ân-ı Kerîm ve hadîslerde nasıl yer aldığına bakılmıştır. Birinci bölümde hadîslerin geçtiği kaynaklar tespit edilerek, bu hadîsler senet tenkidine tabi tutulmuş, hadîslerin isnâdlarının genel itibariyle sahîh olduğu sonucuna varılmıştır. İkinci bölümde ise söz konusu hadîsler metin tenkidi kriterleri açısından değerlendirilmiş, şârihlerin hadîsler hakkındaki yorumlarına yer verilmiş, ayrıca hadîslerin İslâmî ilimlerdeki kullanılma biçimine de temas edilmiştir. Sonuç olarak namazı terk etmek hakkındaki hadîslerin genel itibariyle isnâdlarının sahîh olduğu, metin tenkidi çerçevesinde yaptığımız değerlendirmeler V sonucunda ise bu hadislerde geçen küfür ifadelerinin, namazın farz oluşunu inkâr ederek terk etmek veya kişiyi dinden çıkarmayan amelî, mecazî ve nimet küfrü (nankörlük) şeklinde anlaşılması gerektiği kanaatine varılmıştır.