Nefes darlığı şikayeti ile acil servise başvuran hiperventilasyon sendromu tanısı düşünülen hastalarda bakılan arter kan gazı ile end tidal karbondioksit düzeylerinin korelasyonunun değerlendirilmesi

Giriş ve Amaç: End-Tidal CO2 (ETCO2) ölçümü acil serviste ve anestezi servisinde oldukça sık kulanılan, güvenilirliği kanıtlanmış ve metaanalizlerle desteklenmiş bir non-invaziv yöntemdir. Pek çok hastalıkta ve normal insanlarda ETCO2 ile arter kan gazında bakılan CO2'nin korele olduğu gösterilmiştir. Bu çalışmada, nefes darlığı ile başvurup ön tanıda hiperventilasyon sendromu düşünülen hastalarda arter kan gazı örneklemesi kullanılarak ölçülen kan parsiyel karbondioksit miktarı ile kapnograf cihazı kullanılarak ölçülen parsiyel karbondioksit miktarını karşılaştırmayı ve hasta konforunu artırmak amacıyla non-invaziv bir işlemin kullanılabileceğini göstermeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Bu prospektif, gözlemsel çalışmaya 15.06.2018-15.12.2018 arasında altı aylık bir süre boyunca dispne ile başvuran ve hiperventilasyon sendromu düşünülen hastalar alındı. Hastalardan kapnometreye takılı bir hava yolu adaptörü yoluyla ETCO2 ölçümleri yapıldı. Arter kan gazı örnekleri eş zamanlı olarak elde edildi. Bulgular: Çalışma 44 hasta (kadın: 30) dahil edildi. Hastaların ortalama kan gazı PCO2 değerleri (kadın: 29.9 (10.7 – 46.3), erkek: 30.1 (18.1 – 39.3)) mmHg ve ETCO2 değerleri (kadın: 28.1 (16.0 - 45), erkek: 28.9 (15.0 - 38)) mmHg, PCO2-ETCO2 farkı (kadın: 1.82 (-17.4 – 18.5), erkek: 1.1 (-7.50 – 13.7)) ve ortalamaları (kadın: 28.1 (16 – 45), erkek: 29.0 (15 – 38)) olarak saptandı. End-tidal ve kan gazı ölçümleri arasında orta seviyede korelasyon (r: 0.531) saptandı. Cinsiyet gruplarına bakıldığında ise kadınlarda orta (pearson r:0.49) ve erkeklerde güçlü (pearson r:0.65) düzeyde korelasyon saptandı. Bland-Altman analizinde bulunan limitler klinik olarak kabul edilebilir seviyede değildi. Sonuç: Literatürdeki birçok çalışmada kan gazı örneklemesi yöntemiyle bakılan CO2 seviyeleri ile ETCO2 seviyeleri arasında korelasyon mevcuttur. Bir kısım çalışmada ETCO2 ölçümü tek başına kullanılmış ve güvenilir sonuçlar elde edilmiştir. Ancak bizim çalışmamız hiperventilasyon sendromu özelinde yapılmış ve arteryel kan gazı yöntemiyle ETCO2 yöntemi arasında klinik olarak kabul edilebilir düzeyde uyum saptanmadı. Dolayısıyla çalışmamızın sonucuna göre hiperventilasyon sendromu hastalarında ETCO2 ölçümünün kan gazı yerine kullanılamayacağı görüldü. Anahtar Sözcükler: Hiperventilasyon, Hipokapni, PCO2, Kapnometre, ETCO2