Öğrenmede farklı güdüsel stratejilere sahip üstün yetenekli öğrencilerin matematiksel soyutlama süreçlerinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, öğrenmede farklı güdüsel stratejilere sahip üstün yetenekli öğrencilerin matematiksel bilgi oluşturma ve pekiştirme süreçlerini incelemektir. Araştırmada, güdüsel strateji bildirimleri yönüyle yüksek, orta ve düşük düzeyde olan matematikte üstün yetenekli öğrencilerin soyutlama süreçleri, birbiriyle karşılaştırılarak ele alınmaktadır. Bu karşılaştırmalardan hareketle öğrencilerin matematiksel bilgi oluşturma ve pekiştirme süreçlerini etkileyen öz düzenleme stratejilerinin neler olduğunun belirlenmesi hedeflenmektedir. Çalışmada, matematikte üstün yetenekli öğrencilerin yeni matematiksel bilgiyi oluşturma ve bu bilgileri kullanma süreçlerini inceleyerek bu süreçlerde sergiledikleri stratejik davranışlarının betimlenmesi amaçlanmıştır. Bu nedenle nitel araştırma yöntemlerinden biri olan örnek olay çalışması, araştırma metodu olarak belirlenmiştir. Örnek olay çalışması, İzmir ilinde Bilim ve Sanat Merkezlerine devam eden öğrencilerden, Matematikte Potansiyel Üstün Yeteneği Belirlemeye Yönelik Kriter Testi ile Öğrenmeye İlişkin Motivasyonel Stratejiler Ölçeği uygulanarak belirlenen, farklı düzeyde güdüsel stratejilere sahip beş üstün yetenekli öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Örnek olay çalışmasında veri, öğrencilerin matematiksel problemleri çözümlerinden elde edilmiştir. Öğrencilerin problem çözme süreçlerinde sergiledikleri öz düzenleme stratejileri, şema yardımıyla kodlanmıştır. Farklı güdüsel stratejilere sahip öğrencilerin bilgi oluşturma ve pekiştirme süreçlerinde farklılıklar olduğu belirlenmiştir. Yüksek düzeyde güdüsel stratejiye sahip öğrencilerin önceki bilgilerini tanımada ve kullanmada, yeni matematiksel bilgi oluşturmada ve oluşturdukları bilgileri pekiştirmede başarılı olduğu görülmüştür. Orta ve düşük düzeyde güdüsel stratejiye sahip öğrencilerin ise önceki bilgilerini tanımalarına rağmen bu bilgilerini kullanmada, bilgi oluşturmada ve pekiştirmede birtakım zorluklar yaşadığı tespit edilmiştir. Öğrencilerin problem çözüm süreçleri boyunca ortaya koydukları bilişsel ve üstbilişsel strateji kullanımlarının, matematiksel soyutlama süreçlerinin gerçekleşmesine katkı sağladığı ve bu süreçlerde sergiledikleri bilgiye dayalı eylemlerin gerçekleşmesinde etkili olduğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Matematikte üstün yeteneklilik, matematiksel soyutlama, öz düzenleme stratejileri.