Öğretmen adaylarının dijital vatandaşlık algılarının yaşam boyu öğrenme tutumları ve e-öğrenmeye hazır bulunuşluğu açısından değerlendirilmesi

İnternet teknolojilerinin tüm dünyada hâkim olması sonucu hizmetler, bilgiler ve imkânlar da buna bağlı olarak çeşitlenmiştir. Eski kuşaklar ile günümüz çağdaş nesilleri arasında bilgi toplamak ve bilgiye erişmek gibi konularda farklılıklar yaşanmaktadır. Özellikle çalışma hayatı bakımından ele alındığında önemli farklılıklar dikkati çekmektedir. Bu çalışmada öğretmen adaylarının dijital vatandaşlık algılarının yaşam boyu öğrenme tutumları ve e-öğrenmeye hazırbulunuşlukları açısından değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın veri toplama aşamasında yaşam boyu öğrenme tutum ölçeği, dijital vatandaşlık ölçeği ve üniversite öğrencilerinin e-öğrenmeye hazırbulunuşluk ölçeği olmak üzere 3 farklı ölçekten faydalanılmış olup, öğretmen adaylarına ait demografik bilgiler araştırmacı tarafından geliştirilen kişisel bilgi formu ile elde edilmiştir. Ölçekler öğretmen adaylarına çevrimiçi olarak uygulanmıştır. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi öğrencilerinden Bilgisayar I dersini alan, çalışmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden 346 birinci sınıf öğrencisi çalışmanın katılımcılarını oluşturmaktadır. Betimsel tarama modelinin kullanıldığı bu çalışmada elde edilen verilerin normal dağılım göstermesi sonucu analizlerde parametrik testler olan t-testi, ANOVA ve Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre öğretmen adaylarının yarıdan fazlasının kadınlardan oluştuğu görülmektedir. Yaşam boyu öğrenme ölçek toplam puanlarının cinsiyete göre dağılımına bakıldığında kadın öğretmen adayları ile erkek öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme tutumları arasında anlamlı farklılık vardır. Kadın öğretmen adaylarının tutumu erkek öğretmen adaylarından daha yüksek olduğu sonucu ortaya çıkmaktadır. Öğretmen adaylarının düzenli internet erişimine sahip olma durumlarına bakıldığında katılımcıların büyük çoğunluğunun evet cevabı verdikleri gözlenmiştir. Öğretmen adaylarının internet erişiminde tercih ettikleri aygıt ile ilgili analiz sonuçlarına bakıldığında da büyük çoğunluğunun mobil aygıt tercih ettiği belirlenmiştir. Öğretmen adaylarının kişisel bilgisayar sahibi olma durumlarına bakıldığında yaşam boyu öğrenme tutumları ve dijital vatandaşlık algılarında anlamlı farklılık gözlenmemiştir. Yani kişisel bilgisayar sahibi olan veya olmayan öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme tutumları ve dijital vatandaşlık algıları arasında hiçbir fark olmadığı belirlenmiştir. Öğretmen adaylarının e-öğrenmeye hazırbulunuşluk ölçeğinden aldıkları toplam puanlarında kişisel bilgisayara sahip olma durumlarına göre anlamlı fark gözlenmiştir. Bu bulguya göre kişisel bilgisayarı olan öğretmen adayları ile kişisel bilgisayara sahip olmayan öğretmen adaylarının e-öğrenmeye hazırbulunuşluk düzeyleri arasında anlamlı farklılık vardır. Kişisel bilgisayarı olan öğretmen adaylarının e-öğrenmeye hazırbulunuşluk düzeylerinin daha yüksek olduğu söylenebilir. Öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme tutumlarını çeşitli değişkenler açısından inceleyen çalışma sonuçlarına göre de öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme tutumlarının yüksek düzeyde yani gelişmiş olduğu olduğu sonucuna varılmaktadır. Çalışma sonuçlarına göre öğretmen adaylarının e-öğrenmeye hazırbulunuşluk düzeylerinin ise yüksek, bir diğer ifadeyle gelişmiş olduğu söylenebilir. Öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme tutumları ile e-öğrenmeye hazırbulunuşlukları arasında orta düzeyde pozitif yönlü bir ilişki olduğu söylenebilir. Öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme tutumları ile dijital vatandaşlık algıları arasında orta düzeyde pozitif yönlü bir ilişki olduğu söylenebilir. Öğretmen adaylarının dijital vatandaşlık algıları ile e-öğrenmeye hazırbulunuşlukları arasında ise yüksek düzeyde pozitif bir ilişki olduğu görülmektedir. Öğretmen adaylarının dijital vatandaşlık algılarının yaşam boyu öğrenme tutumları ve e-öğrenmeye hazırbulunuşlukları üzerindeki etkisi aynı anda ölçülmeye çalışılmıştır. Bu sayede alanyazına katkılar sağlayacağı, ilerde bu konuda çalışma yapacak olan araştırmacılara fikir vermesi ve öneriler sunması yönüyle de önemlidir.