Öğretmenlerin eğitimde yapay zekâ kullanımına yönelik tutumlarının farklı değişkenlere göre incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, eğitimde yapay zekâ kullanımına yönelik tutumları ölçmek için geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmek ve bu ölçek aracılığıyla öğretmenlerin eğitimde yapay zekâ kullanımına ilişkin tutumlarını çeşitli değişkenler açısından incelemektir. Bu amaçla yapılan araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 2023-2024 eğitim öğretim yılı Tokat'ta Milli Eğitim Bakanlığına bağlı görev yapan Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) için 205, Doğrulayıcı Faktör Analizi için 236 ve alt problemlere cevap aranması amacıyla yapılan istatistiksel analizler için ise 380 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada kullanılan eğitimde yapay zekâ kullanımına yönelik tutum ölçeği araştırmacı tarafından geliştirilmiştir. İlk aşamada geniş alan taraması yapılmıştır. DeVellis (2007)'in Ölçek Geliştirme İlkeleri dikkate alınarak 61 madde havuzundan oluşan 5 seçenekli likert tipi bir ölçek geliştirilerek uzman görüşü alınmıştır. Uzman görüşü sonrası oluşan 49 maddelik ölçek için AFA ve DFA yapılmıştır. Toplam 20 maddeden oluşan uygulama ve ilgi isimleri verilen iki faktörlü bir yapı oluşmuştur. Analizler sonucunda varyans değerinin 77.937 olduğu geçerli, faktörlere ait maddelerin standartlaştırılmış regresyon ağırlıkları 0.770 ile 0.915 arasında değişim gösterdiği ve Cronbach's Alpha değerinin α = 0.959 olduğu güvenilir bir ölçek geliştirilmiştir. Araştırma bulgularına göre öğretmenlerin eğitimde yapay zekâ kullanımına yönelik tutumlarının yüksek olduğu sonucuna varılmıştır. Geliştirilen ölçek puanlarının çarpıklık ve basıklık katsayıları normal dağılım göstermediği için nonparametrik (parametrik olmayan) testler kullanılmıştır. Öğretmenlerin eğitimde yapay zeka kullanımına yönelik tutumlarının yaş, meslek yılı, branş ve okul türü değişkenleri açısından incelenmesi için Kruskal Wallis Testi yapılmıştır. Elde edilen bulgular sonucunda öğretmenlerin eğitimde yapay zeka kullanımına yönelik tutumlarının yaş, meslek yılı ve branş değişkenleri açısından anlamlı bir farklılaşmanın olduğu ancak okul türü değişkeni açısından anlamlı bir farklılığın olmadığı görülmüştür. Öğretmenlerin eğitimde yapay zekâ kullanımına yönelik tutumlarının cinsiyet ve eğitim durumu değişkenleri açısından incelenmesi için ise Mann Whitney-U Testi yapılmıştır. Elde edilen bulgular sunucunda öğretmenlerin eğitimde yapay zekâ kullanımına yönelik tutumlarının cinsiyet ve eğitim durumu değişkenleri açısından anlamlı bir farklılaşmanın olduğu sonucu bulunmuştur.