Petrol fiyatları, altın fiyatları ve hisse senedi piyasaları: BRICS ve MINT ekonomilerinden bulgular

Bu çalışmada petrol fiyatları, altın fiyatları ve hisse senedi fiyatları arasındaki ilişki, gelişmekte olan ülkelerin perspektifinden, 2007 sonlarında ortaya çıkan finansal kriz öncesi ve sonrasını kapsayan 16 yıllık bir dönemde ele alınmıştır. BRICS ve MINT ülkelerine ağırlık veren çalışma, ilk olarak her ülke için 2000:01 ve 2015:12 dönemleri arası aylık veri kullanarak, söz konusu değişkenler arasındaki dinamik bağlantıları öncelikle VAR kurgusu ile ortaya çıkarmayı hedeflemiştir. VAR analiz sonuçları makroekonomik göstergeler ve finansal değişkenler arasındaki bağlantılar için bazı ipuçları vermektedir. Bu doğrultuda, faiz oranları ve para biriminde değer kaybı ile hisse senedi fiyatları arasında negatif ilişki ve enflasyondan korunma aracı olarak altına yönelmeyi destekleyecek şekilde enflasyon ile altın fiyatları arasında pozitif ilişki bulunmuştur. Bununla birlikte VAR analizleri sonucunda bu ülkeler için hisse senetleri, petrol ve altın fiyatları arasında istikrarlı bir ilişki saptanmamıştır. Çalışmanın ikinci kısmında başvurulan panel nedensellik kurgusu ise daha net bulgular sağlamaktadır: Hisse senedi fiyatlarından petrol fiyatlarına Granger Nedensellik bağlantısı bulunmakla beraber, bu bağlantıya BRICS ülkeleri için kriz öncesi dönemde rastlanmamıştır. Bu bulguya göre, söz konusu ülkelerin hisse senedi fiyatları, petrol fiyatlarının tahminlenmesi için bir gösterge olarak kullanılabilir. Altın fiyatları ve hisse senedi fiyatları arasında bağlantıya rastlanmamıştır. Altına ilişkin güvenli liman argümanlarını destekleyecek bir bağımsızlık faktörü olarak yorumlanabilecek olan bu bulgu, aynı zamanda analize konu olan dönem itibariyle şiddetle dalgalanan hisse senedi fiyatları ile kıyaslandığında altın fiyatlarının göreceli olarak daha dengeli bir seyir izlediği gerçeği ile doğrulanabilir. Anahtar Kelimeler: BRICS, MINT, Gelişmekte olan Ülkeler, Hisse Senedi Piyasaları, Altın Fiyatları, Petrol Fiyatları, VAR, Panel Granger Nedensellik