Oksijen stresi altındaki gökkuşağı alabalığı (Oncorhynchus mykiss W. 1792) yavrularının büyüme, yem değerlendirme ve bazı dokularına ?A? ve ?E? vitaminlerinin etkileri

Bu çalışmada, gökkuşağı alabalığı yavrularının (Oncorhynchus mykiss) yemlerine antioksidan vitaminler olan A ve E vitaminleri katılarak kontrol, D1, D2, D3, D4, rasyonları oluşturuldu ve balıklar bu rasyonlarla 12 hafta süresince yemlendi. Bu rasyonlarla beslenen balıkların, 2 farklı çözünmüş oksijen seviyelerindeki (4,4±0,19 mg/l O2 konsatrasyonu ve 7,6±0,16 mg/l O2 konsantrasyonu büyüme performansı (canlı ağırlık, total boy, canlı ağırlık artışı, oransal büyüme, spesifik büyüme, kondüsyon faktörü, yem dönüşüm oranı, protein etkinlik oranı ve protein değerlendirme indeksi), plazma süperoksit dismütaz (SOD) enzim aktivite düzeylerine, bazı dokularına (kas, karaciğer, böbrek) ve kan serumuna, A ve E vitaminlerinin etkileri araştırıldı. Balıklar, (başlangıç ağırlık ve boy, 41,43±1 g, 15,41±0,62 cm) 30 adet dikdörtgen fiberglas tekneye (2m×40cm×40cm), 5×2×3 (5 diet grubu×2 oxygen seviyesi×3 tekrarlı grup) yerleştirildi.Hazırlanan 5 farklı rasyonun, A ve E vitamini için HPLC analizleri sonucunda; , A: 14,33 mg/kg, vitamin E: 25,12 mg/kg; D1: vitamin A: 14,24 mg/kg, vitamin E: 13,3 mg/kg; D2: vitamin A: 13,83 mg/kg, vitamin E: 54,41 mg/kg; D3: vitamin A: 2,4 mg/kg, vitamin E: 26,23 mg/kg; D4: vitamin A: 32,45 mg/kg, vitamin E: 25,96 mg/kg olduğu belirlendi.Deneysel çalışma neticesinde, stresli ve stressiz gruplarda, D2 ve D4 gruplarındaki balıkların plazma SOD enzim aktivitesinin, diğer gruplara göre önemli oranda yüksek olduğu (p<0,05), en düşük SOD enzim aktivitesinin ise D1 grubundaki balıklarda olduğu belirlendi. Ayrıca, stresli gruplar arasındaki SOD enzim aktivite değerinin, D2 ve D4 gruplarında diğer gruplara göre önemli düzeyde (p<0,05) yüksek olduğu tespit edildi. Ayrıca, oksijen stresi oluşturulan gruplardaki balıkların kas, karaciğer ve böbrek dokuları ile serum vitamin A ve E konsantrasyonu değerlerinin, oksijen stresi oluşturulmayan gruplarına göre önemli oranda düşük olduğu gözlendi.Yapılan bu çalışma ile gökkuşağı alabalıklarının, 36 mg/kg A vitamini, 60 mg/kg E vitamini içeren rasyonlarla beslenmesinin SOD enzim aktivitesini arttırdığı belirlendi.Düşük oksijenli ortamlarda yaşayan gökkuşağı alabalığı yavrularının rasyonlarına A ve E vitaminleri katılmasının, oksijen yetmezliğine bağlı olarak metabolizmada meydena gelen oksidatif strese karşı direnci arttırdığı belirlendi.