Organ bağışı ve nakli anketi: Metodolojik bir çalışma

Amaç: Bu araştırmanın amacı Singh ve arkadaşlarının 2018 yılında geliştirdiği, organ bağışı ve nakline yönelik düşünce ve tutumu belirleyen ölçme aracı Organ Bağışı ve Nakli Anketi'ni Türkçe'ye uyarlamaktır. Gereç ve Yöntem: Metodolojik tipte olan bu çalışma Hatay ilinde yürütüldü. Örneklem Hatay Devlet Hastanesi'nde çalışan sağlık personeli ile onların sağlıkçı olmayan arkadaşlarından oluştu. Araştırmaya katılmaya gönüllü olan 18 yaş üzeri 390 kişi dahil edildi (n=390). Çalışmanın verileri "Demografik Bilgi Formu", "Bilgi Düzeyi Formu" ve "Organ Bağışı ve Nakli Anketi" ile toplanmıştır. Verilerin analizinde SPSS ve Lisrel yazılımı kullanılmıştır. Bulgular: Araştırma örnekleminin yaş ortalaması 31,84±10,17 (Min:18-Maks:68 Ortanca:30) olup; sağlık personeli olanların oranı %39,2; diğer mesleklerin oranı ise %60,8'dir. Organ bağışçısı olarak kayıtlı olanların oranı %10,8'dir. Bu çalışmada 22 maddelik özgün ölçek formu için öz değeri 1'in üzerinde olan 4 faktör olduğu ve toplam varyansa yaptıkları katkının %63,510 olduğu belirlendi. Yapılan analizlerde Organ Bağışı ve Nakli Anketi'nin alt boyutlarının Cronbach alfa katsayıları sırasıyla 0,879; 0,878; 0,817; 0,914; toplam ölçek Cronbach alfa katsayısı 0,871 hesaplandı. Toplam ölçek puanı için sağlık personeli (63,39±10,41) ile sağlık dışı çalışan (57,26±12,45) arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı düzeyde olduğu bulundu (p=0,000). Sonuçlar: Organ Bağışı ve Nakli Anketi, Türkçe formu geçerli ve güvenilir bir araçtır. Ancak genellenebilirlik açısından daha büyük örneklem üzerinde doğrulayıcı faktör analizinin faydalı olabileceği önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Organ bağışı ve nakli, bilgi düzeyi, ölçek, metodolojik araştırma.