Öz-yeterliğin duygusal emek üzerindeki etkisi ve bu süreçte örgütsel desteğin düzenleyici rolüne ilişkin bir çalışma

Bir kurumun sahip olabileceği potansiyel insan kaynağının kuruma, bireye, çevreye faydalı olabileceği şekilde ve ülke yasalarıyla uyumlu olarak düzenlenmesi "İnsan Kaynakları Yönetimi" olarak tanımlanır. Bu düzenlemenin etkin yönetilmesini sağlayacak insan kaynakları departmanına ait görev ve çalışmaların tümü insan kaynakları yönetimi kapsamındadır. Bu departman çalışanları, bu tanım doğrultusunda görevlerini yerine getirirken kurum içi işgörenlerle ve kurum dışı potansiyel adaylarla etkileşim içinde bulunurlar. Bu etkileşim esnasında, örneğin iletişim içerisindeyken çeşitli duygu durum geçişleri yaşarlar ve içinde bulundukları kurumu temsil etmeleri nedeniyle bu duyguları yönetmeleri kendilerinden beklenir. Duygu kavramı, insandan ayrı düşünülemeyeceğinden, insan kaynakları çalışanlarının duygusal emek gösterimleri bu araştırmanın temel noktasıdır. Duygusal emek, işletmeler tarafından mutlak istenen, kişinin mesleği icabı yaptığı işin önemli bir kısmını oluşturan ve kişinin mesleğinin gerekleri nedeniyle sergilenmesi yazılı olmasa da zorunlu olduğu hissettirilen duygu yükümlülükleri olarak ifade edilmektedir. Çalışmanın bir diğer değişkeni olan öz-yeterlik ise, bireyin sahip olduğu ya da olabileceği yeni, farklı, zor görevleri tam olarak başarabileceğine olan kendi ile ilgili inancıdır. Bu noktadan hareketle, öz-yeterliğin duygusal emek (çaba) gösterimi üzerinde etkisi araştırılmıştır. Çalışmamızın üçüncü değişkeni olan örgütsel destek ise, kurum çalışanlarının istek veya ihtiyaçları doğrultusunda kurumların maddi, manevi ya da ödül olarak karşılık verdiğine dair geliştirdiği inanç veya algıdır. Bu tanım doğrultusunda, düzenleyici değişken olarak araştırmaya dahil edilmiştir. Çalışmada, öz-yeterlik inancı tam olan bir kişinin duygusal emek gösteriminin olacağı ancak aynı kişinin örgütsel destek algısına göre bu etkinin farklılaşacağı varsayılmıştır. Literatür araştırmasındaki verilerden yola çıkarak, tez araştırma modeli oluşturulmuş, e-posta aracılığı ile 157 insan kaynakları çalışanına ulaşılmıştır. Toplanan veriler basit doğrusal regresyon ve hiyerarşik regresyon analizlerine sokulmuştur. Sonuçta, öz-yeterliğin duygusal emek üzerindeki etkisi olduğu tespit edilmiştir. Faktör analizi sonucunda çıkan alt faktörler arasındaki etki ise kısmen bulunmuştur. Örgütsel desteğin bu etkide düzenleyici rolü de kısmen tespit edilmiştir.