Özel gereksinimli çocukların rehabilitesinde ailelerin işlevsellik düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi

Bu çalışmanın temel amacı; özel gereksinimli çocuklara sahip ailelerin çocuklarının eğitimleri konusundaki farkındalık durumlarını, ailelerin sergiledikleri tutum ve davranışları ve çocukların rehabilitesinde ailelerin rehabilitasyona katılım düzeylerini belirlemektir. Araştırmada, özel gereksinimli çocukların rehabilitesinde ailelerin işlevsellik düzeylerinin incelenmesi amacıyla nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmada, verilerin elde edilmesinde Abaoğlu(2015)tarafından geliştirilen Rehabilitasyonda Aile İşlevselliği ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu ise Isparta il ve ilçe merkezlerinde bulunup bir yıldır rehabilitasyon programlarına devam eden özel gereksinimli çocuklara sahip 315 aileden oluşmaktadır. Verilerin analizinde ise istatistiksel SPSS 23.0 paket programı kullanılmıştır. Araştırmada Skweness-Kurtosis testi, Levene testi, Games-Howell testi ile Kruskal Wallis H testi, Mann- Whitney U, Tamphane's T2 testleri ile veriler analiz edilmiştir. Ayrıca araştırmada; frekans, minimum, maksimum, ortalama, standart sapma, alt sınır, üst sınır, ortalama fark gibi betimsel değerlerden yararlanılmıştır. Araştırmada sonucunda, özel gereksinimli çocuklara sahip anne ve babaların yaşları, eğitim durumları ve aylık gelirin ailenin tutum ve davranış düzeyi ile ailenin rehabilitasyonakatılım düzeyi üzerinde etkili olmadığı, ancak çocuğun sahip olduğu yetersizlik türünün ailenin tutum ve davranış düzeyi ile ailenin rehabilitasyona katılım düzeyini etkilediği belirlenmiştir. Bununla birlikte, özel gereksinimli çocuğa sahip anne ve babaların yaşları, anne eğitim düzeyi ve aylık gelirin ailenin toplumsal katılım düzeyini etkilemediği, ancak baba eğitim düzeyi ile özel gereksinimli çocuğun yetersizlik türünün ailenin toplumsal katılım düzeyi üzerinde etkili olduğu tespit edilmiştir.