Palyatif dönemdeki onkoloji hastalarının yakınlarının öz-anlayış düzeylerinin psikolojik dayanıklılık ve yaşam kalitesi açısından incelenmesi

Bu çalışmada psikolojik dayanıklılık, yaşam kalitesi, depresyon, anksiyete ve stres değişkenlerinin palyatif dönem onkoloji hastalarının yakınlarındaki öz-anlayış düzeyi ile ilişkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2019 yılında İstanbul Üniversitesi Onkoloji Enstitüsü'nde palyatif destek almakta olan hastaların 72 yakını (39 kadın, 33 erkek) oluşturmaktadır. Araştırma verileri Sosyodemografik Bilgi Formu, Öz-anlayış Ölçeği, Yetişkinler İçin Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği, Kanserli Hastalara Bakım Verenlerde Yaşam Kalitesi Ölçeği ve Depresyon Anksiyete Stres Ölçeği aracılığıyla elde edilmiştir. Verilerin analizinde SPSS 25.0 programından faydalanılarak nicel analiz yöntemleri kullanılmıştır. Araştırmanın sorularına cevap bulmak amacıyla ki-kare analizi, tek yönlü varyans analizi, Pearson korelasyon analizi ve çoklu doğrusal adımsal regresyon analizi kullanılmıştır. Korelasyon analizi ile psikolojik dayanıklılık, depresyon, anksiyete, stres, yaşam kalitesi ve öz anlayış arasındaki ilişkilerin tamamı anlamlı olarak bulunmuştur. Öz-anlayışın yordayıcı değişkenlerini belirleme amacıyla yapılan çoklu doğrusal adımsal regresyon analiziyle ise, psikolojik dayanıklılık ve yaşam kalitesinin öz-anlayışı anlamlı derecede yordadığı, ancak depresyon, anskiyete ve stres düzeylerinin yordayıcı rolünün bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca araştırmadaki sosyodemografik özelliklerin araştırmadaki bağımlı ve bağımsız değişkenler ile ilişkisine bakılmıştır. Öz anlayışı anlamlı olarak etkileyen tek sosyodemografik özellik, bakım konusunda yardım alma durumudur. Psikolojik dayanıklılık üzerindeki anlamlı etkisi olan özellik bilgi desteği alma durumu iken, yaşam kalitesi üzerinde etkili olan özellik ise desteğin yeterli bulunması olarak bulunmuştur. Çalışmanın sonuçları literatür eşliğinde tartışılmış, öneriler ve sınırlılıklar belirtilmiştir