Primer immün yetmezliği olan çocukların ebeveynlerinde covid-19 pandemi süreci ile ilişkili anksiyete bozukluğu ve travma sonrası stres bozukluğunun değerlendirilmesi

Bu çalışmada, Primer immün yetmezliği (PİY) olan çocukların ebeveynlerinin COVID-19 pandemi ile ilişkili anksiyete ve posttravmatik stres düzeylerini araştırmak amaçlanmıştır. Çalışmaya Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Alerji ve İmmünoloji bölümünde takipleri süren, Primer immün yetmezliği (PİY) olan çocukların ebeveynleri dahil edilmiştir. Kontrol grubu olarak; cinsiyet, yaş ve sosyoekonomik açıdan hasta grubu ile eşleştirilmiş çocukların ebeveynleri çalışmaya dahil edilmiştir. Sosyodemografik özellikleri, uyku alışkanlıklarını, sosyal medya kullanım alışkanlıklarını saptamak için sosyodemografik veri formu, COVID-19 ile ilgili bilgi düzeylerini saptamak için araştırmacılar tarafından oluşturulmuş COVID bilgi anketi, COVID-19 pandemisi sürecindeki anksiyete düzeylerini değerlendirmek için Yaygın Anksiyete Bozukluğu-7 (YAB-7) Ölçeği ve post travmatik stres düzeylerini değerlendirmek için ise PTSB Soru Listesi – Sivil Versiyonu kullanılmıştır. Hasta ve kontrol gruplarının anksiyete ve post travmatik stres düzeyleri karşılaştırıldığında; hasta grubunun ebeveynlerinde anksiyete ve post travmatik stres düzeyleri kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek bulundu. Hasta ve kontrol grubu uyku ile ilgili parametreler açısından karşılaştırıldığında; hasta grubunda uyku süresi az (< 6 saat) olanları oranı, anlamlı derecede yüksekti. Hasta grubunun uyku kalitesi kontrol grubuna göre daha kötü olmakla birlikte her iki grup arasında anlamlı fark yoktu. Klinik parametrelerin birbirleriyle ilişkine bakıldığında; kontrol grubunda klinik parametreler arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki yoktu. Hasta grubunda ise anksiyete ve post travmatik stres düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki vardı. Yine hasta grubunda; uyku süresi az (< 6 saat) olanların, uyku süresi fazla (> 6 saat) olanlara göre; hem anksiyete hem de post travmatik stres düzeyleri daha yüksekti.Sonuç olarak primer immün yetmezliği olan çocukların ebeveynleri COVID-19 pandemisi sürecindeki anksiyete ve post travmatik stres düzeyleri kontrol grubundaki ebeveynlere kıyasla daha yüksek olarak bulunmuştur. Bu bulgular primer immün yetmezliği olan çocukların ebeveynlerinin pandemi sürecinde ruhsal açıdan risk altında olduklarını göstermektedir. Bu bakımdan özellikle devam etmekte olan pandemi sürecinde ve olası diğer pandemi süreçlerinde risk grubundaki çocukların ebeveynlerine ruhsal açıdan verilecek profesyonel destek çok büyük önem arz etmektedir.