Psikoaktif madde kullanan ergenlerin madde kullanımına ilişkin duygu, düşünce ve yaşam deneyimleri

Amaç: Bu araştırmanın amacı psikoaktif madde kullanan ergenlerin madde kullanımına ilişkin duygu, düşünce ve yaşam deneyimlerini belirlemektir. Yöntem: Bu çalışma nitel araştırma yöntemlerinden olan tanımlayıcı fenomenolojik desende gerçekleştirilmiştir. Çalışmada amaçlı örneklem yöntemlerinden ölçüt örnekleme yöntemi kullanılmış olup, çalışmanın örneklemini Mart 2021- Aralık 2021 tarihleri arasında Akdeniz Üniversitesi Alkol ve Madde Bağımlılığı Araştırma ve Uygulama Merkezi Polikliniği'nde madde kullanım öyküsü nedeniyle tedavi gören 15 ergen oluşturmuştur. Veriler yüz yüze bireysel görüşme yöntemiyle toplanmıştır. Verilerin toplanmasında kişisel bilgi formu ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde Graneheim ve Lundman tarafından önerilen içerik analizi yaklaşımı kullanılmıştır. Veriler, N-VIVO 10 Pro paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: İçerik analizi sonrasında madde kullanımı öncesi deneyimler (alt temalar: madde kullanmadan önceki yaşam, madde kullanımı için hazırlayıcı faktörler), madde kullanım süreci deneyimleri (alt temalar: bağımlılık belirtileri, madde kullanımının neden olduğu sorunlar, madde kullanım sürecinde aile tutumu, maddeye yüklenen anlam) ve tedavi süreci deneyimleri (motivasyon, tedavi sürecinde yaşanan zorluklar, destek gereksinimleri, tedavi sonuçları), önleme önerileri olmak üzere dört ana tema ve on alt tema belirlenmiştir. Sonuç: Bu çalışmada madde kullanım bozukluğu olan ergenlerin madde kullandıkları süreçte yaşadıkları deneyimler, tüm boyutlarıyla ortaya konmuştur. Ayrıca ergenler, çocuk ya da ergenleri madde kullanımından korumak için de birtakım önerilerde bulunmuştur. Madde kullanımı olan ergenlerin kendi deneyimlerinden ve önerilerinden hareketle müdahaleler planlanabilir ve bu alanda çalışmalar arttırılabilir. Anahtar Kelimeler: ergenler, madde kullanım bozukluğu, nitel araştırma, psikiyatri hemşireliği, yaşam deneyimi