Renal skarlı hastalarda maskeli hipertansiyon prevalansı ve D vitamini arasındaki ilişki

Amaç:Bu çalışmada renal skarı olan hastalarda maskeli hipertansiyon prevalansının saptanması, bu durumun vitamin D metabolizması ve VDR gen polimorfizmi ile olan ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu kesitsel prospektif çalışma da Mayıs 2015- Mayıs 2017 tarihleri arasında Manisa Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Nefroloji polikliniğinde takipli olan ve renal skar saptanan 8-18 yaş arası 40 olguya ait veriler değerlendirmeye alındı. Kontrol grubu olarak yaş, cinsiyet ve sosyoekonomik düzey bakımından hasta grubuyla uyumlu, Manisa Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Hastalıkları polikliniğinekontrol amacıyla başvuran ve ek hastalığı olmayan 40 hastaçalışmaya dahil edildi. Vaka grubunda renal skar tanısı teknesyum-99m-dimerkaptosüksinik asit kullanılarak uygulanan statik kortikal renal sintigrafi (DMSA)ye göre yapıldı. Tüm gruplara 24 saatlik ambulatuvar kan basıncı monitörizasyonu (ABPM) ile kan basıncı izlemi ve iki farklı günde en az dört kez olacak şekilde klinik kan basıncı öçlümü yapıldı.Ölçümlerin değerlendirilmesinde kan basıncı ortalamasının yaş, cinsiyet ve boya göre 95 persentil üzerinde olması ve kan basıncı yükünün %25'ten fazla olması hipertansiyon olarak yorumlandı. "Non-dipping"(gece ölçümlerinde %10'dan daha az düşüş olması) hipertansiyona yatkınlık yapan bir faktör olarak kabul edildi. Hipertansiyonda hedef organ hasarının erken vasküler belirteci olan karotis arter intima media kalınlığı (cIMT) her olguda karotis doppler ultrasonografi ile ölçüldü. Çalışmaya dahil edilen her çocuktan bir defada kan alınarak serum 25 hidroksi vitamin D düzeyi ve fok-1 D vitamini reseptör gen polimorfizmi çalışıldı. 24 saatlik idrarda protein düzeyi (mg/m2/h), üre ve kreatinin klirensi değerlendirilerek glomerular filtrasyon hızı hesaplanması (GFR- ml/dk/1.73 m²) yapıldı.Veriler SPSS-18 istatistik paket programı kullanılarak yorumlandı. Bulgular:Çalışmada 40 hasta grubu ve 38 kontrol grubu toplam 78 olgunun verileri değerlendirildi. Hasta grubunda maskeli hipertansiyon prevalansı %5 saptandı. Kontrol grubunda saptanan hipertansif olgu yoktu. Hasta grubunda 16 olguda, kontrol grubunda 6 olguda nondipping saptandı ve bu bulgu her iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlıydı (p=0.018). Hasta ve kontrol grubunda serum D vitamini düzeyleri arasında anlamlı bir fark bulunmadı. Renal skar şiddetine göre evreleme yapıldığında renal skar şiddeti arttıkça serum D vitamini düzeyinin düştüğü görüldü (p=0.03). VDR gen polimorfizmi, proteinüri ve GFR düzeyleri incelendiğinde renal skarlı olgularda olmayanlara göre ve hipertansif olgularda olmayanlara göre bir fark saptanmadı. cIMT ölçümleri değerlendirildiğinde hipertansiyonu olan katılımcılarda sol karotis cIMT (ort.:0,42 ± 0,09 mm) olmayanlara göre (ort.:0,40 ± 0,04 mm) daha yüksek bulundu (p=0.029). Sağ karotis cIMT ölçümlerinde ise iki grup arasında anlamlı fark saptanmadı. Sonuç:Renal skar ile D vitamini eksikliği ilişkisinin saptanması halinde, renal skarlı hastaların tedavisinde vitamin D desteği gündeme gelebilir. Erken D vitamini desteği ile bu hastalığın ilerlemesinin önüne geçilebilir. Ayrıca klinik ölçümlerle gözden kaçabilecek olan kan basıncı yüksekliğinin erken tanınması ve tedavisi bu hastalarda ilerleyen yıllarda böbrek yetmezliği gelişme riskini ve süresini azaltabilir. Daha büyük hasta gruplarında yapılacak çalışmalar ile bu ilişkinin açığa çıkarılmasının önemli olduğunu düşünüyoruz.