Rüzgar enerjisi yatırım projelerinde finansman seçeneklerinin karşılaştırılması

Günümüzde enerji üretiminde yoğun olarak kullanılan fosil enerji kaynaklarının, öngörülere göre yakın gelecekte tükenecek olması, bu yakıtların kullanımının sera gazı salınımlarını arttırarak küresel ısınma başta olmak üzere, hava ve su kaynaklarının kirlenmesi gibi çevresel etkilerinin olması, ülkeleri yenilenebilir enerji kaynaklarına yöneltmiş ve geçtiğimiz yıllarda özellikle rüzgar enerjisi sektöründe önemli gelişmeler yaşanmıştır. Büyük ve küçük ölçekli rüzgar türbinleriyle uzaktaki yerleşim yerlerine, konutlara ve şebekeye elektrik sağlayan, temiz ve yenilenebilir enerji kaynağı olan rüzgar enerjisi, dünyanın en hızlı büyüyen enerji kaynağı durumuna gelmiştir. Rüzgar enerjisi sektöründeki bu hızlı gelişim ise, devletlerin izlemiş oldukları yenilenebilir enerji sektörünü canlandırmaya yönelik; vergi indirimi, arazi kiralama ve yatırımın ilk yıllarındaki yükümlülükleri hafifletme, yenilenebilir enerji kaynaklarından üretilen elektriğe sabit fiyatla alım garantisi uygulama gibi teşvik senaryolarına ve finans kuruluşlarının farklı finansman modelleri uygulayarak yatırımlara olanak sağlamasından kaynaklanmaktadır. Özellikle proje finansmanı ile, uzun vadeli ve büyük hacimli yatırımların finansman ihtiyacınının karşılanmakta, yeterli sermaye birikimine sahip olmayan yatırımcıların projelerini hayata geçirmeleri sağlanmaktadır. Bu tez kapsamında, bir rüzgar enerjisi projesinin; yenilenebilir enerji yatırımcılarına sağlanan lisans bedeli, arazi kira bedeli indirimi, üretilen elektriğin devlet tarafından sabit fiyatla alımı ve yerli üretim desteği gibi teşvikleri kapsayacak şekilde bir finans modeli oluşturulmuştur. Kredi ve özkaynak kullanımı oranlarının değişimine bağlı olarak, yatırımcının projeye yatırım kararı almadan önce değerlendirdiği karar yöntemlerinden; net bugünkü değer, iç karlılık oranı, geri ödeme süresi ve karlılık endeksinin değişimi araştırılmıştır. Net bugünkü değer yöntemine göre karar alan yatırımcılar için en karlı finans modelinin, projenin tamamıyla özsermaye ile gerçekleştirilmesi olduğu ortaya konurken; kredi kullanmayı düşünen yatırımcılar için, proje maliyetinin yüzde otuza kadarlık kısmının kredi ile karşılanmasının projenin ekonomik olmasını sağlayacağı gösterilmiştir. Bunun yanında proje gerçekleştirme sürecinde kredi kullanıldığı taktirde, kredi borcunun ödemesinin, yıllar geçtikçe azalan miktarda anapara ödemesi ve değişken kredi taksidiyle gerçekleştirilmesinin, projenin kredi yükünü azaltarak, projeden daha ekonomik sonuçlar alınmasını sağlayacağı gösterilmiştir. Ayrıca projenin karlılığını doğrudan etkileyen faktörlerden santral kapasite faktöründeki artışın, projenin net bugünkü değeri ve iç karlılık oranını pozitif olarak etkilediği ispatlanmıştır.