Sosyal değişim ve Orhan Kemal

Toplumsal düzenler ve yapılar, var oldukları sürece sürekli bir değişim ve dönüşüm içindedirler. Her toplumda olduğu gibi Türkiye'de de belli tarihsel süreçlerde toplumsal yapılarda farklılaşmaya neden olan değişimler yaşanmıştır. Günümüz Türkiye'sindeki toplumsal değişmeyi anlayabilmek adına toplumsal tarihte önemli bir yeri olan 1945-1960 döneminde yaşanan önemli gelişmeler ve sosyal mobilizasyon dikkatle incelenmelidir. Çünkü Türkiye'de sosyal bilimlerin konusunu oluşturan birçok önemli gelişme bu dönemde yaşanmıştır. Bu çalışmanın temel amacı Türkiye'de 1945-1960 döneminde toplumun geçirdiği değişimin, tarımsal ilişkiler, mülkiyet ilişkileri, bölüşüm ilişkileri, sosyolojik ve siyasal ilişkiler üzerinden incelenmesi ve bu ilişkilerdeki değişimin Orhan Kemal eserleri üzerinden görünür kılınmasıdır. Bu bağlamda Osmanlı Devleti'nin son dönemlerinden Demokrat Parti iktidarının son yıllarına kadar olan süreçteki önemli gelişmeler incelenmiştir. 1945-1960 dönemine bizzat tanıklık ederek ve süreci deneyimleyerek bu doğrultuda gerçekçi bir anlayış ile eserler kaleme alan Orhan Kemal'in Bereketli Topraklar Üzerinde, Eskici ve Oğulları, Kanlı Topraklar, Vukuat Var, Hanımın Çiftliği ve Gurbet Kuşları isimli altı eseri nitel araştırma tekniklerinin içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir.