Suriyeli mültecilerin Türk medyasındaki temsili: Söylem tarihsel yaklaşım

Günümüzde göçün önemli sebeplerini ülkelerde yaşanan toplumsal baskılar ve çatışmalar oluşturmaktadır. 2011'de Suriye'de iç savaşın başlamasıyla birlikte çok sayıda Suriyeli Türkiye'ye sığınmıştır. Suriyeli mültecilerin Türkiye'ye sığınmasıyla birlikte Suriyeli mülteciler konusu Türkiye gündeminde önemli bir yer oluşturmuş ve Türk medyasında kapsamlı olarak tartışılmıştır. Medyada göçmenler ve mülteci temsilleri ile ilgili çalışmalar, onların medyada çoğunlukla olumsuz haberlere konu olduğunu ve genellikle suçlu, kurban ve tehdit gibi olumsuz temsillerle 'ötekiler' olarak sunulduğunu göstermektedir. Bu çalışmada, Türkiye'nin en yüksek baskı sayısına sahip 4 gazetesinde (Hürriyet, Sabah, Sözcü, Posta) Suriyeli mültecilerle ilgili yayınlanan haber metinleri incelenmiştir. Veri tabanı, Suriyelilerin ilk gelişinin başladığı Mart 2011-2012 ve Suriyelilerin toplumla birleştirilmesinin görece gerçekleştiği Mart 2016-2017 dönemleri arasındaki toplam 393 haber metinini içermektedir. Bu çalışmadıki amaç, Suriyeli mültecilerin haberlerde hangi konu alanları altında temsil ediklerini incelemek ve bu konu alanlarının sıklığının söylenen dönemlerde farklılık gösterip göstermediğini saptamaktır. Bu amaçla, haberleri incelerken bir Eleştirel Söylem Çözümlemesi yaklaşımı olan Söylem Tarihsel Yaklaşımın (Wodak ve Meyer, 2001) 'BİZ' 'ONLAR' temsilini incelemek için önerdiği stratejilerden biri olan 'kanıtlama stratejisi' kullanılmıştır. Kanıtlama stratejisi kapsamında veri tabanındaki konu alanları saptanmış ve çözümlenmiştir. Bulgular, belirtilen dönemlerde, Türkiye'deki Suriyeli mültecilerin 6 konu alanı ve 13 alt konu alanı altında konulaştırıldığını göstermiştir. Saptanan konu alanlarının sıklığını belirlemek için nitel veriler yüzdeliklerle ifade edilmiştir. Konu alanlarının sıklığının gazetelere ve dönemlere göre farklılıklar gösterdiği saptanmıştır. Elde edilen sonuçlar ilk dönemde en sık konu alanlarının Mülteci Akışı (%26.51), Suriye'deki İç Savaş (%21.69), Yardım (%14.46), ikinci dönemde ise Yardım (%18.44), Toplumsal Tehdit/Zarar (%12.10), Suç (%12.10) ve Kurban (%10.37) olduğunu göstermiştir. Anahtar Sözcükler: Suriyeli mülteciler, Söylem Tarihsel Yaklaşım, konu alanı, haber metinleri söylemi