Sütçü sığırlarda subklinik ve klinik ketozisin metabolik hastalık, süt verimi ve üreme parametrelerine etkisi

Negatif enerji dengesi (NED), süt sığırlarında gebelikten laktasyona geçiş sırasında ortaya çıkan fizyolojik bir durumdur. Bu geçiş dönemi, kuru madde alımındaki azalma ve süt üretimi için artan enerji ihtiyacı ile ilişkilidir. Ketozis, sıklıkla doğumdan hemen sonra ortaya çıkan bir metabolik bozukluktur ve düşük glukoz seviyeleri, azalmış karaciğer glikojeni ve artan keton cisimcikleri konsantrasyonları ile karakterizedir. Bu çalışma, subklinik ve klinik ketozise sahip ineklerde ketozisin süt verimine, üreme parametrelerine ve postpartum metabolik hastalıklara etkilerini araştırmayı amaçlamıştır. Çalışma, ikinci ve üçüncü laktasyon dönemlerindeki 267 sağlıklı, gebe Holstein ineklerini kapsamaktadır. Gruplar, doğum sonrası üçüncü gün betahidroksibütirat (BHBA) seviyelerine göre oluşturuldu. Gruplar, kontrol (BHBA < 1,2 mmol/dL), subklinik ketozis (BHBA = 1,2-2,4 mmol/dL) ve klinik ketozis (BHBA > 2,4 mmol/dL) gruplarından oluşmaktadır. Sonuçlar, doğum sırasında daha yüksek vücut kondisyon skorlarının (VKS) doğum sonrası ketozis riski ile ilişkilendirildiğini göstermiştir (p<0,001). Subklinik ketozis, gebelik başına daha fazla tohumlama (p<0,01), servis periyodunun uzaması (p<0,001) ) ve ilk tohumlama gebelik oranlarında düşüşe (p>0,05) yol açmıştır. Klinik ketozis grubunun pik süt verimine ulaşma süresinin daha uzun olduğu (p<0,001) ve daha yüksek pik süt verimine (p<0,01) sahip olduğu görüldü. Klinik ketozis olan ineklerde septik metritis insidansı (p<0,01) daha yüksek olduğu tespit edildi. Sonuç olarak, çalışmada ketozisin, üreme parametreleri, süt verimi ve metabolik hastalık insidansı üzerinde olumsuz etkilere sahip olduğunu görüldü. Ayrıca, süt sığırlarının geçiş döneminde ketozis riskini değerlendirmede ve yönetmede VKS'nin önemi vurgulandı. Çalışmanın daha fazla hayvan materyali ve daha fazla parametre ile değerlendirmesinin daha anlamlı sonuçlar verebileceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: BHBA, negatif enerji dengesi, sığır, süt verimi