Talasemi hastalarında ve normal grupta hipofiz demir yükünün t2 (star) ile değerlendirilmesi

Beta talasemi majör (BTM) hastalarında tekrarlayan kan transfüzyonlarına sekonder tüm vücutta toksik demir birikimi ve buna bağlı patolojiler olmaktadır. Dokulardaki demir birikimi günümüzde en sık MRG ile ölçülmektedir. Bu çalışmada BTM tanılı hastalarda hipofizer demir birikimini etkileyen faktörlerin araştırılması amaçlandı. Bu amaçla hipofiz T2* değerinin, kalp-karaciğer demir birikimi, serum ferritin seviyesi (SF), splenektomi ve hipofiz yüksekliğiyle olan ilişkisi incelendi. Çalışmamız, Nisan 2014 ve Şubat 2020 arasında başvuran, 144 kişilik BTM tanılı hasta ve 48 kişilik kontrol grubuyla yapıldı. Tüm çekimler aynı 1.5 Tesla MR tarayıcıda yapılmış olup multieko GRE sekansıyla görüntüler elde edildi. Kontrol grubunda hipofiz, hasta grubunda hipofiz, kardiyak ve karaciğer görüntülemesi yapıldı. GRE görüntülerden özel bilgisayar programıyla (CMR Tools) T2* değeri ölçüldü. Her iki grupta hipofiz yükseklikleri ölçüldü. Hasta grubunda SF seviyesi ve splenektomi yapılmışsa kaydedildi. Çalışmamızda hasta- kontrol grubu arasında hipofiz T2* değerleri açısından anlamlı farklılık saptandı (p=0.039). Hasta grubunda hipofiz T2* değeri; kardiyak ve karaciğer T2* değeri ile pozitif, SF seviyesi ile negatif korelasyon göstermekteydi (sırasıyla p<0.001; p<0.001; p<0.001). Hipofiz T2* değerinin hipofizer demir birikimini saptama etkinliğine ilişkin en yüksek duyarlılık ve özgüllük değerleri, kesim noktası 9.88 ms olarak kabul edildiğinde sırasıyla %83.3 ile %93.8; kesim noktası 11.9 ms kabul edildiğinde ise %91.7 ile %79.2 olarak saptandı. Splenektomili hastalarda hipofiz ve kalpte demir birikimi artmıştır (sırasıyla p<0.05; p<0.001). Sonuç: Hasta- kontrol grubu arasında hipofiz T2* değeri açısından anlamlı farklılık saptandı. Hipofiz demir yükünün kardiyak- karaciğer T2* değerleri, SF seviyeleri ve yaşla ilişkili olduğu, splenektominin hipofizde demir birikiminde artışa sebep olduğu saptandı.