Tip 2 diyabetli hastalarda serum irisin düzeyleri ve diyet kalitelerinin değerlendirilmesi

Bu çalışmanın amacı, serum irisin düzeyi, diyet kalitesi ve tip 2 diabetes mellitus (T2DM) ilişkisini incelemektir. Çalışmaya Nisan 2017-Şubat 2018 tarihleri arasında Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi Endokrinoloji Bölümü'ne başvuran 19-64 yaş aralığında, gerekli muayeneler ve testler sonucunda T2DM tanısı almış, araştırma kriterlerini sağlayan 40 birey ve kontrol grubu olarak sağlıklı 40 birey dahil edilmiştir. Sağlıklı kontrol grubu yaş, cinsiyet ve beden kütle indeksine (BKİ) göre çalışma grubu ile eşleştirilmiştir. Bireylere genel özelliklerini, beslenme alışkanlıklarını ve fiziksel aktivite durumlarını belirlemek amacıyla yüz yüze görüşme tekniği ile anket uygulanmıştır. Bireylerin beslenme durumlarını saptamak amacıyla 24 saatlik geriye dönük besin tüketim kaydı alınmış ve son altı ay baz alınarak besin tüketim sıklığı sorgulanmıştır. Bireylerle yapılan görüşme sırasında antropometrik ölçümleri alınmış ve kan örnekleri toplanmıştır. Toplanan kan örneklerinden serum irisin düzeyleri analiz edilmiştir. Vaka grubunun serum irisin düzeyi (2,53 ng/mL %95 Cl: 2,25-2,99) kontrol grubuna (2,11 ng/mL %95 Cl: 1,93-2,41) göre yüksek olup, bu fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0,001). Çalışmaya katılan tüm bireyler değerlendirildiğinde yaş ile serum irisin düzeyi arasında pozitif ilişki bulunmuştur (p=0,020). Antropometrik ölçümler ile serum irisin düzeyi arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır (p>0,05). Açlık plazma glikozu ve HbA1C ile serum irisin düzeyi arasında pozitif ilişki bulunmuştur (p<0,05). Bireylerin diyet kaliteleri Sağlıklı Yeme İndeksi (SYİ)-2015 ile hesaplanmıştır. Vaka grubunda SYİ-2015 skorunun (48,7±10,67) kontrol grubuna (56,9±11,41) göre düşük olduğu saptanmıştır (p=0,001). Serum irisin düzeyi ile SYİ-2015 skoru arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır (p>0,05). Sonuç olarak serum irisin düzeyinin T2DM'de bozulan metabolik süreçlere karşı telafi edici mekanizma olarak yükselmiş olabileceği düşünülmekte, hastalığın izlenmesi ve tedavisinde yeni bir yaklaşım olabilmesi için daha çok çalışmaya ihtiyaç duyulmaktadır.