Tohumda tekelleşme ve Türkiye üzerindeki etkisi

Günümüzde tohum bir besin maddesi olmaktan çıkmış, çok uluslu şirketlerin kar aracına dönüşmüştür. En önemli tarımsal girdi olan tohumun alternatifi yoktur, bu nedenle tohumda tekelleşme süreci, üreticiyi tohum firmalarının kölesi haline getirmektedir. Uygulanan patent hakları, üreticiye tohum saklama imkanı vermeyen sözleşmeler ve terminatör gen teknolojisi uygulamaları yoluyla üreticilerin birkaç uluslararası şirkete bağımlı kılınması söz konusudur. Bu bağlamda, çalışmanın temel amacı, tohumda tekelleşme sürecinin Türkiye tarımsal yapılarına olan etkisinin ve üretici ve tüketici için yarattığı sonuçların incelenmesidir. Ancak böyle bir incelemeye girişmeden önce, ilk olarak cumhuriyetten 1980?lere kadar devlet denetiminde ilerleyen tohumculuk sektörünün gelişim sürecinin irdelenmesi, ikinci olarak da 1980?lerden sonra neo-liberal politikalar çevresinde tohumda liberalleşme sürecine girilmesi, devletin tohumu koruyan ve destekleyen tavrının değişmesi, uluslararası sermaye hareketleri önündeki kurumsal engellerin kaldırılarak şirket tarımcılığının önünün açılması süreci analiz edilecektir. Tüm bu analizler içinde dünya ticaret politikalarında yapısal dönüşümü ve tarımsal ticaretin serbestleşmesi sürecini garantileyen DTÖ, DB, IMF gibi küresel aktörler ve çok uluslu şirketlerin çıkarlarını koruyan yasalar ve anlaşmalar ele alınacaktır. Tüm bu çerçevede sonuç olarak tohumda tekelleşme sürecinin Türkiye tohumculuk sektörüne etkileri üretim ve üretim süreçleri ele alındıktan sonra tekelleşme sürecinin günümüzde ve gelecekte Türkiye ekonomisi açısından etkileri ve yarattığı sonuçlar üzerinde durulacaktır. Anahtar Kelimeler: Tohumda Tekelleşme, Çok Uluslu Şirketler, UPOV, TRIPS, 5553 Tohumculuk Yasası, Genetiği Değiştirilmiş Organizmalar.