Toplu iş uyuşmazlıklarında arabuluculuk faaliyetlerinin incelenmesi: Bursa bölgesi örneği

Çalışma hayatı; işçi, işveren, işçi ve işveren sendikaları, devlet ve idari kurumlar, iş yargısı, uluslar arası örgütler (ILO) gibi oldukça fazla paydaşın bir arada bulunduğu, içe içe geçen oldukça kompleks bir yapıyı arz eder. Çalışma hayatının sürdürülebilir olması bütün paydaşların kazanması anlamına gelir. Ancak, işverenler açısından maliyetleri olabildiğince azaltmak, işçiler açısından elde edilen üründen olabildiğince çok pay alma gibi en temel dürtü, çalışma hayatının sürdürülebilirliğini zedeler. Toplu iş ilişkilerinde işçi sendikaları ile işveren ya da işveren sendikaları arasındaki bu türden çatışmaların mümkün olan en kısa sürede ve barışçıl bir yolla çözümü hem taraflar için hem de ülke ekonomisi için şüphesiz en iyi yoldur. Toplu iş uyuşmazlıklarında arabuluculuk, toplu görüşmelerden bir sonuç alamayan işçi sendikası ile işveren ya da işveren sendikası arasında bir köprü kurmaya, çatışma alanlarının sonlandırılmasına ya da mümkün olduğunca en aza indirilmesine hizmet eden barışçıl bir yoldur. Ülkemizde 6356 sayılı Kanun ile birlikte önceki düzenlemelerden farklı olarak uzlaştırma ve arabuluculuk kurumları toplu görüşmeler sonrası zorunlu arabuluculuk şeklinde düzenlenmiştir. Her ne kadar arabuluculuk kurumu işçi ve işveren tarafları tarafından grev ve lokavta geçebilmek için aşılması gereken zorunlu bir adım olarak nitelendirilse de arabuluculuğun zaman zaman gerginleşen toplu görüşmeler sonrasında taraflar arasındaki ilişkileri yumuşatma, taraflara düşünme ve sürecin nereye doğru gideceği konusunda düşünme fırsatı verme, işçi-işveren tarafı arasında iletişim kurma işlevlerinin bulunduğunun altını çizmek gerekir.